Terrorisme & polarisatie? Maar wie of wat versus wat of wie precies?

cit. Safranski

‘De aanslagpleger in Nice, uitgerekend op 14 juli, schijnt een Tunesische Fransman te zijn, ene Mohamed Lahouaij-Bouhlel. Hij kon blijkbaar niet wachten totdat de Tunesische Fransman uit Houellebecq’s roman, Mohammed Ben Abbes, over zes jaar president van Frankrijk wordt, ‘ zegt Semanur met een diepe zucht. Ze vervolgt: ‘Polarisatie. Frankrijk vreest polarisatie staat op de voorpagina van de Trouw van vandaag zaterdag 16.07. Die polarisatie is er al lang! Als je wilt: tussen de ongelovigen, de secularisten, laïcité en de gelovigen. Moslim gelovig of christelijk of joods, het maakt niets uit, alleen de manier waarop de ene groep zijn benauwenis uit verschilt van de andere. Lees de roman Onderworpen van Houellebecq erop na.’

‘En dan ook nog polariseren afhankelijk van de geografische locatie en de lokaal-nationale economische omstandigheden,’ zegt Sies, terwijl hij de Trouw bekijkt, ‘alle smaken verkrijgbaar. Welk polarisatie-frame blieft u?’

Hij geeft de krant aan Semanur terug.

‘Zie je de voorpagina?’ vraagt Semanur, terwijl ze de Trouw omhooghoudt, ‘Hier staat het op één voorpagina: polarisatie in Turkije boven de vouw en polarisatie in Frankrijk onder de vouw! In Turkije willen de secularisten, belichaamd door de opstandige militairen, de godsdienstigen van Erdogan en Fethullah Gülen (vraag me niet wat het verschil is) opzij zetten. Het verrassende vind ik dat het volk in Istanbul vóór Erdogan kiest. Blijkbaar biedt godsdienstige inspiratie meer veiligheid dan seculiere macht? Ik weet het nog niet hoe ik dit moet duiden.’

‘In Frankrijk polariseert in jouw lezing, de islam als exponent van godsdienst, tegenover de niet-gelovige laïcité?, zegt Marieke. ‘Dat vind ik logischer dan wat de meeste media ons willen doen geloven: islam-fundamentalisten en moslim-criminelen versus de brave burgers, le honnête citoyen. François Hollande schiet in de voorspelbare politieke krampreactie en kondigt aan al Queda te gaan bombarderen.’ Ze grijpt met een hand een de lucht, en zegt meesmuilend: ‘Hier, hier heb je al Queda, een handvol lucht. Ja hoor, monsieur Hollande, in ieder geval verdient de wapenindustrie aan uw daadkrachtig nutteloze optreden!’

‘Wat natuurlijk never nooit niet in de media komt, is wat Didier, Madeleine en Frédérique vertellen vanuit Nice, ‘ grinnikt Sies: ‘ Dat mensen vroegen: “Zijn er geen politici onder de slachtoffers? Quoi, aucun politicien!? Absurd! Quel honte! Dát is de basispolarisatie: het politiek-financieel establishment tegenover de gewone burger. Dat kwam recent en illustratief met Brexit aan de oppervlakte. We moeten van deze manier van politiek bedrijven af, dat betekent: weg met het huidige soort politici! Die lui zijn de oorzaak van alle ellende, maar dat onder ogen zien, vergt moed, want dan moet je als klootjesvolk met alternatieven komen. De vorm die David Van Reybrouck oppert: half gekozen en half geloot, is voor vele burgers nog te eng en te griezelig. Stel je voor dat je wordt geloot om te regeren!’

Marieke zegt vol overtuiging: ‘Het referendum, eventueel als tussenvorm naar meer directe democratie, is een prima instrument om de beroepspolitici en zeverende zakkenvullers bij de les te houden.’

‘Brexit, je zegt het,’ merkt Semanur op, ‘over symboliek gesproken: deze Tunesier koos niet alleen 14 juli uit als datum, maar le Promenade des Anglais als locatie. Da’s dubbelop: de belofte van de Franse Revolutie – Boem! – en het afhaken van Engeland uit de EU, 23 juni 2016 – Boem! Exit! with a bang and not with a whimper! Allemaal erg Europees, maar niet zoals ik me Europa voorstel.’

‘Die kritiek op de politiek komt wel aan de orde,’ zegt Marieke, ‘die hotelmanager Martini, die op de voorpagina van Trouw geciteerd wordt als geen hoge pet ophebbende van de regering, is expliciet: “ze komen met precies dezelfde maatregelen als na november en ook nu zeggen ze weer dat onze democratie zal overwinnen. En het eindigt steeds weer met nieuwe moordpartijen, het houdt maar niet op.”

4 legs goodOkay, maar vervolgens lopen ze als een kudde schapen achter Marine le Pen aan, en in Nederland achter Geert Wilders, alsof die de verlossers zijn. Van de regen in de drup, lood om oud ijzer. Le Pen en Wilders, pfff …. net zo goed geslepen zakkenvullers.
Trouwens dat hoofd van de Franse inlichtingendienst DGCI, die wordt genoemd in Trouw, lijkt bijna een directe verwijzing naar het personage Alain Tanneur, hoofd van de DGSI, in Onderworpen van Houellebecq.’

‘Lees “Onderworpen” maar,’ bromt Sies, ‘dat is veel informatiever dan alle berichten, analyses en duidingen van deskundologen en experts, to come de komende weken. Die zullen herkauwen wat niet langer herkauwd kan worden, zonder dat ze aan de wortels van het kwaad te durven of kunnen raken: het politieke establishment.’

‘En het “distributivisme” van Houellebecq dat door dat establishment als roof- en plundermethode is geïnstitutionaliseerd,’ merkt Semanur op, ‘met het Project Europa als topper om legaal op internationale schaal te kunnen graaien en stelen. Wat Thomas Piketty en Gabriel Zucman deftig en wetenschappelijk beschrijven, daar maakt Michel Houellebecq met zijn boek Onderworpen een bijtende satire over: distributivisme, de (her-)verdeling van het wereldvermogen die steeds schever wordt. O ja, nu is er getouwtrek over dat TTIP-verdrag, nog zo’n speeltje van het globaal opererende neoliberale dieven- en roversgilde. Brrrrrrr…………….’

Marieke: ‘Distributivisme à la Houellebecq, nationaal en op meso- en microniveau, dat zijn vooral de pseudoprivatiseringen – ook waar privatiseren overduidelijk helemaal niet kán, zoals bij de monopolistische spoorwegen, die publiek vervoer moeten leveren – de meest brutale manier van stelen door het establishment. Politieke vriendjes als zogenaamde topmanagers op hoogbetaalde functies plakken. Ze kunnen alleen omhoogvallen en dan met gouden parachutes ook nog.
Onze pensioenen en spaargelden worden op Europees niveau door Draghi van de ECB afgetapt en uitgemolken. Onze huishuren worden indirect belast met verhuurdersbelastingen en via constructies als “scheefwoon-belasting” oneigenlijk afgetroggeld. Tja, dan is het mooi meegenomen als er weer eens een terrorist optreedt. Dat leidt de aandacht van de meute af van het distributivisme!’

‘Ik zet Cornelis Vreeswijk op!’ roept Sies enthousiast. Even later galmt “Ik ben een bekommerde socialist” door de keuken.

‘De spijker op de kop. Klassenstrijd, het klinkt oudbakken, maar het is springlevend,’ zegt Marieke, ‘klassenstrijd, daar gaat het allemaal over, maar nu geglobaliseerde klassenstrijd. Helaas verdoezeld door godsdienstige rookgordijnen. Over die eeuwige klassenstrijd gaat Joseph Conrad’s verhaal ‘De geheim agent’ (The secret agent). Over standsverschil, zoals bij Brexit. Niet op de eerste plaats over terrorisme. Dat terrorisme is bij Joseph Conrad de ironische figuur, want uiteindelijk is het de sukkel Stevie die de bom per ongeluk tot ontploffing brengt.
De werkelijk terreur oefenen de Boris Johnsons uit, de Tony Blairs en de Rupert Murdochs. ‘House of Cards’ kortom. Letterlijk: een kaartenhuis waarmee ook nogeens vals gespeeld wordt; doorgestoken kaarten. De parallelle metafoor kan niet treffender: de daders van al die zelfmoordmissies, wie zijn zij? Het zijn mensen als jij en ik. Vanuit welke motieven handelen zij? Zijn de meesten niet een beetje met Stevie te vergelijken? Niet allemaal, maar wel een heleboel. Is die gemeenschap van Russische ballingen (zijn het émigrés of immigrés?) in het London van Conrad’s verhaal niet te vergelijken met de huidige ghetto’s in de Parijse banlieues en met wijken als Molenbeek?

Conrad greep in zijn tijd naar de ironie, terwijl Houellebecq de satire toepast, want de tijden verruwen.‘

dvd secretagent_50prct‘We gaan “The secret agent” en “Soumission” complementair lezen,’ zegt Semanur: ‘ironie bij Conrad en satire bij Houellebecq. Voor mij een eye opener om “De geheim agent” op deze manier te lezen, terwijl Conrad het nota bene met zoveel woorden zegt. Engeland is nog steeds een standenmaatschappij en de klassenstrijd heeft zich juist weer eens gemanifesteerd met Brexit.
Hoofdinspecteur Heat heeft affiniteit met de boeven die hij geacht wordt te bestrijden, hij wortelt immers in hetzelfde klootjesvolk. Heat begrijpt dat zijn superieuren tot die (upper) klasse horen die de werkelijke chaos en rotzooi in deze wereld veroorzaken. Die zijn de aanstichters, maar tegen hen is Heat machteloos, want zo liggen de sociale verhoudingen.’

‘Vergeet Philip Roth niet,’ maant Sies, ‘want wat er nu in de VS gebeurt, in bijvoorbeeld Baton Rouge, kun je in Roth’s boek American Pastoral al lezen. Voor mij vreemd genoeg met een echo van Breivik, vanwege Swede Levov denk ik. Alweer: polarisatie, tussen arm en rijk, maar dan in de Amerikaanse kleuren: zwart en wit.’

Semanur heeft The Secret Agent gepakt en ze leest voor: ‘ “Chief inspector Heat was, of course, not insensible to the gravity of moral differences. But neither were the thieves he had been looking after.” ‘ Ze steekt een vinger op: ‘Let op: ‘looking after’, bijna ‘taking care of’. Ze vervolgt: ‘ “They were his fellow-citizens gone wrong because of imperfect education …… he could understand the mind of a burglar, because, as a matter of fact, the mind and the instincts of a burglar are of the same kind as the mind ans the instincts of a police officer. They understand each other , which is advantageous to both, and establishes a sort of amenity in their relations.”

Brookes standenmaatschappijHoofdinspecteur Heat gaat zelfs zover dat hij Verloc adviseert te vluchten. Misschien hoopt Heat stiekem dat Verloc de revolutie op gang zal helpen, de revolutie die de machtsposities herschikt. Weg met de privileges van de Engelse klassenmaatschappij: vrijheid, gelijkheid en broederschap!’

 

 

‘ “Seid Umschlungen Millionen, diesen Kuss den ganzen Welt …….. ‘ zingt Marieke en ze zucht: ‘Ach Europa, Du warst einmal …. Aber allmählig schaffen wir’s leider nicht mehr, Frau Merkel. Alle die Millionen die Sie eingeladen und die hierher kommen …… Die sind einfach zu viele.’

* Vrolijkheid *

Sies springt in de houding en roept: ‘Jawohl Frau Bundeskanzlerin! Zu Befehl! Sieg oder Tot!’
Hij vraagt: ‘Kunnen wij de gedachten van 9/11 aanslagplegers intussen begrijpen? Liever gezegd: mógen we die willen begrijpen met ons frame, dus los van moslimfundamentalistische motieven? Wie dorst hardop zeggen dat die jongens de symbolen van het kwaad in het vizier namen: de Twin Towers (symbool van neoliberaal kapitalisme), het Witte Huis (symbool voor Amerikaanse imperialistische hegemonie) en het Pentagon (symbool voor het militarisme), dus precies het politiek-financieel-militaire complex dat er wereldwijd een zooitje van maakt. Je dorst het niet eens onder de dekens in het donker te denken! Stel je voor dat de gedachtepolitie erachter kwam. Dan zat je zo via een Nacht-und-Nebel-operatie in Guantanamo Bay en werd je gewaterboard.’

vrijheidsbeeld waterboarding_P.BrookesMarieke: ‘Daarom dat zo’n aanslag als in Nice op ons en compleet andere impact heeft; het triggert een heel ander neuronennetwerk van oorzaken en gevolgen, terwijl het establishment in samenwerking met de media, de gebeurtenissen onmiddellijk framen als terreur van de Ander, de Arabier, en dan ter versterking het ingrediënt toevoegen van de zonderlinge enge eenling, zoals Adolf Verloc in “De geheime agent” ook min of meer een solitair is. Uiteraard. Anders kun je dat werk niet doen. Alleen: Verloc koestert menselijke gevoelens en die doen hem de das om.’

‘Die mensen met die kaarsjes, bloemetjes en die knuffels, ook nu weer op de boulevard in Nice, die zijn onverbeterlijk hè?’, Sies zegt het korzelig. ‘Dezelfde types die met knuffels en lunchpakketten naar de grens rennen terwijl ze borden met “Welcome Refugees” omhoog houden. Wat moet je toch met zulke maanzieke dwepende horden beginnen!?’

‘Joseph Conrad is Pool van origine en hij schrijft de eerste versies van “De geheim agent” rond 1906/1908, dat is aan de vooravond van de Russische Revolutie in 1917,’ merkt Marieke op, ‘wat staat ons in 2022 te wachten? Wordt er dan een Frans-Arabische president gekozen? Dat zou lachûh zijn, zeg.’

‘De kwestie is hoeveel geld en slimheid de Arabieren daar in willen en kunnen investeren,’ zegt Semanur, ‘want dáár zitten de miljarden. Gabriel Zucman legt het in zijn Belastingparadijzen uit. De Het Saoedische koningshuis bezit bij wijze van spreken Zwitserland als privé-bank. Saudi scholen_terreurbestrijding
Als er maar een tiende van de media-aandacht aan zo’n boek als Belastingparadijzen besteed zou worden als dat er nu weer wordt verbeuzeld met onzin-informatie en prietpraat over bijvoorbeeld deze Nice-terrorist, dan zouden we een stuk beter beslagen ten ijs komen bij politieke discussies en verkiezingen.’

Sies: ‘Revoluties, naast wereldoorlogen de enige manieren om oligarchieën van het pluche te branden. Een goed commentaar las ik in de NRC. Daar schrijft René Moerland aan het slot van zijn stukje waarover het in wezen gaat: “Op 14 juli 1789 werd de gevangenis de Bastille in Parijs bestormd gevangenis de Bastille in Parijs bestormd. Het was een opstand van een boos en miskend volk tegen een elite die eigen glorie en rijkdom vooropstelde. Zo begon de Franse Revolutie. Die leverde een trotse nationale identiteit op. Vrijheid, Gelijkheid en Broederschap waren universele waarden, maar hielden ook de concrete belofte in van individuele ontplooiing, binnen een stevige staat die gelijke kansen nastreefde. 227 jaar later is Frankrijk op 14 juli een boos, gefrustreerd en angstig land, dat zijn slachtoffers telt.”

Het draait om de steeds prangender polarisatie op wereldschaal, tussen de moderne vermogenden en de werkenden die een steeds kleiner deel van de gemeenschappelijke koek krijgen. De verhaallijn loopt van het pamflet “Wat is de Derde Stand?” van abbé Sieyès, naar Thomas Piketty met zijn Capital en wordt gaandeweg heftiger.
Dus die laatste zin kan gewoon weg, maar dan is de kritiek te expliciet en dat mag natuurlijk niet. Het moet wij tegen zij zijn, en zij zijn de moslims. Voor de moslims zijn zij de ongelovige christenen. Moerland plakt het af met een platitude.’

Alle Menschen werden Brüder

‘Geen wonder dat wij meteen denken in termen van polarisatie tussen haves and have-nots’ vindt Marieke, ‘Die scheiding wordt immers steeds opzichtiger en nadrukkelijker globaler van aard. Die superieuren van hoofdinspecteur Heat zitten tegenwoordig in de Londense City, op Wall Street, in Singapore, Zürich en in Frankfurt. Of ze krijgen net als José Manuel Barroso een topfunctie aan de trog via Goldman Sachs. Over EU-opperbobo Jean-Claude Juncker doet Gabriel Zucman in Belastingparadijzen een boekje open. Nederland heeft trouwens tonnen boter op het hoofd als het gaat om gesjoemel met belastingen.

Ik vind zo’n artikel als van Marie-José Kleef over de verslechterende positie van ZZP’ers die pizzalonen krijgen voor hooggekwalificeerd werk (De Groene Amsterdammer, 7 juli 2016) veel zinniger qua uitleg, dan al die tetterende informatie over het daderprofiel van de terrorist in Nice. Dat zegt helemaal niets, net als destijds “de man met het hoedje”, bulls!

Hier, Maarten Schinkel in de NRC van 9 juli: “De dagloner is terug. Een krimpend legioen van vaste werknemers die alles hebben, een groeiend leger ’dagloners’ dat op zichzelf is aangewezen. De tweedeling op de arbeidsmarkt begint alarmerende vormen aan te nemen. De Nederlandse arbeidsmarkt amerikaniseert.”

Kijk, dit zijn ontwikkelingen en tendensen die van onze globale maatschappij een steeds benauwender hogedrukpan maken. Die bewoners van wat vroeger ontwikkelingslanden heetten – bijna allemaal koloniën geweest – komen nu hierheen gezwommen of ze spoelen onreglementair aan, nota bene ondermeer omdat ‘ons’ politiek-financieel-militaire complex hun huizen wegbombardeert omwille van de miljarden die zijn gemoeid met wapenverkopen of een megalomane godsdienstverdwaasde oliesheik die met zijn familie op miljarden aan oliedollars zit en wereld-khalief wil worden. Hetgeen op hetzelfde uitdraait. Dát zijn de polarisaties die ertoe doen en niet zo’n schlemiel met een vrachtauto in Nice!’

‘Geen wonder dat Thomas Piketty en Gabriel Zucman Franse economen zijn,’ zegt Sies, ‘die kaarten de globale vermogenspolarisatie momenteel het dringendst aan, maar de politieke klasse kan nauwelijks nog lezen, laat staan dat ze een visie kunnen ontwikkelen. Ad hoc improvisaties en knutselwerk overgoten met een wezenloze woordenbrij.’

Semanur: ‘Het referendum, maar dan goed opgezet en solide in elkaar gestoken, is volgens mij momenteel de beste en misschien de enige manier om te beginnen met politieke hervormingen. Het is een combinatie van verkiezingen zoals we die nu kennen, maar die allengs een wassen neus zijn geworden, en een effectief instrument om de politici, van wie de meesten nooit direct gekozen worden, bij de les te houden. Over het referendum zijn al heel wat zinnige dingen gezegd, merkte ik tot mijn verrassing.’

‘Nog een polarisatie: de massa versus de groep. De conventionele en reflexmatige mantra in de media in dit soort gevallen, is het verhaal van de eenling. De lone wolf. Ik heb Anders Breivik even gegoogled, ‘ zegt Marieke: ‘die scoorde 77 doden met een bom in de regeringswijk van Oslo en een automatische geweer op het eiland Utøya, waar de jonge Noorse sociaaldemocraten een kamp hadden. 77 Doden is niet niks, deze Tunesische Fransman haalt er 84 met veel gewonden erbij.

Die persoon in Apeldoorn in 2009, op Koninginnedag, die scoorde maar acht mensen, dus die komt niet in aanmerking voor grote verhalen. Bovendien was hij geloof ik geen muzelman.’

Semanur: ‘De “goede eenling”, dat wil zeggen: de monnik, staat heel toevallig in het katern de Verdieping van Trouw (interview Stijn Fens met Benedictijner broeder Thomas Quartier in de Slangenburg in Doetinchem): “Monnik betekent ook gewoon eenling.” Eenling, maar wel in een veilig klooster te midden van andere eenlingen. Het toeval doet vreemde dingen, want laat deze geaccepteerde christen-eenling zich nou gespecialiseerd hebben in rituelen rondom de dood. Ik vraag me af of zelfdoding daar ook onder valt; met een vrachtauto, of een bomgordel bijvoorbeeld. Of met vliegtuigen in een gebouw vliegen.’

‘Als je een voorbeeld van twee echte eenlingen wilt, moet je natuurlijk de film Una Giornata particolare gaan zien. Daar zie twee uitgestotenen in het Italië van de horden, de roedels, ‘ zegt Marieke. ’Una giornata particolare toont twee verschopte eenlingen in het fascistische Italië van Mussolini: de homosexueel (gespeeld door Marcello Mastroianni) en de kinderbarende huisvrouw (gespeeld door Sophia Loren). Buiten stampen de gelaarsde horden, die scanderen: “Two legs bad, four legs good!” terwijl zij binnen zitten met die beo, de napraatvogel.’

Sies: ‘Opvallend dat wij deze aanslag onmiddellijk en vanzelfsprekend in een veel groter kader en verband plaatsten. Moslim terrorist kwam bij ons eigenlijk niet eens ter sprake. Dat is inmiddels zo saai, helemaal dood-gecommuniceerd. Ondanks de opgeklopte sensatie rondom iedere aanslag. Er zit nooit iets nieuws bij. O ja, hilarisch vind ik de observatie in Trouw op pagina 5: “Het is onduidelijk of Bouhel [de dader dus] over een groot rijbewijs beschikte, maar hij huurde de vrachtauto bla, bla, bla, bla, bla. “ Zonder groot rijbewijs mag je zo’n aanslag natuurlijk niet plegen. Stel je voor zeg! Dan krijg je een bekeuring wegens verkeersovertreding.’

‘Ja,’ zegt Semanur, terwijl ze in lachen uitbarst, ‘ik las het ook en ik moest denken aan die vijftien jongens die op 9/11 drie gebouwen in hadden willen vliegen – uiteindelijk werd het er maar een: de Twin Towers. Die jongens zullen ook wel ongediplomeerd zijn geweest, want ze hoefden geen onderricht in landen. Alleen het besturen van het vliegtuig interesseerde ze. Géééstig toch, zo’n bezorgdheid om een diploma …? Heb je je boterhammen bij je en zijn je tanden gepoetst, je nagels geknipt en je handen gewassen? Je mag alleen een zelfmoordaanslag plegen als je daartoe gediplomeerd en bevoegd bent. Hilááárisch!

* VROLIJKHEID *

Tja, dat is de nieuwsgaring en verslaggeving vandaag de dag. We zullen de komende tijd ongetwijfeld overgoten worden met junk-informatie en pseudonieuws over ‘terroristen’ en ‘het terrorisme’ terwijl we daar geen snars wijzer van zullen worden. Lees dus liever Houellebecq, Conrad en Roth.

 

* * *

promenade-des-anglais-tekst

Trouw, zaterdag 16 juli 2016

http://www.trouw.nl/tr/nl/4496/Buitenland/article/detail/4340830/2016/07/16/Geschokt-Frankrijk-vreest-polarisatie.dhtml

Josep Conrad: The Secret Agent https://en.wikipedia.org/wiki/The_Secret_Agent

https://nl.wikipedia.org/wiki/Russische_Revolutie

Rüdiger Safranski (2003): Hoeveel globalisering verdraagt een mens? Amsterdam/Antwerpen: Atlas / ISBN: 90 450 1136 0

Philip Roth (1998/97): American Pastoral / London, etc.: Random House – Vintage Books / ISBN: 0 09 927535 X
https://en.wikipedia.org/wiki/American_Pastoral

Jonathan Shay (2003/1994): Achilles in Vietnam. Combat Trauma and the Undoing of Character / New York, London etc.: Scribner / ISBN: 0-684-81321-1

Maarten Schinkel (NRC 9 juli 2016): ‘Een krimpend legioen van vaste werknemers die alles hebben, een groeiend leger ’dagloners’ dat op zichzelf is aangewezen. De tweedeling op de arbeidsmarkt begint alarmerende vormen aan te nemen.’ http://www.nrc.nl/nieuws/2016/07/09/victoriaanse-tijden-op-de-arbeidsmarkt-3162105-a1509848

Marie-José Kleef: De Amerikanisering van de Nederlandse arbeidsmarkt (1) / De Groene Amsterdammer 10 februari 2016 / https://www.groene.nl/artikel/marktwerking-of-marktfalen

Jan Willem Sap (CDA): referendum past in CDA- traditie http://pubnpp.eldoc.ub.rug.nl/FILES/root/tijdschriftartikel/CDV/2003/CDV2003_wip37Sap/CDV_2003_winter_p037_Sap.pdf

Joost Van Den Akker : Referendumfobie nekt vertrouwen in Europa / Volkskrant 14 juli 2016
http://www.volkskrant.nl/opinie/referendumfobie-nekt-vertrouwen-in-europa~a4339362/

Maxim Februari: Het verdienmodel van Googlonia en Chevronistan in NRC van 12 juli 2016

 

citn. Shay_Roth-correctie

oorspronkelijk gepost op: nelpuntnl.nl  –  jerry mager  –  16 juli 2016

 

 

 

 

Advertenties
Geplaatst in economische politiek, mens en maatschappij, terreur | Tags: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,

De nieuwe politicus: Donald Trump, Amerikaanse verkiezingen en migrerende gelukzoekers

 a_nation_of_sheep_by_Satansgoalie_text

 

oorspronkelijk gepost door Jerry Mager op de site Work In Progress
bijgewerkt t/m 29 augustus 2015

Domheid is vandaag een intellectuele constructie. Wij zijn niet dom, wij houden ons dom. Want het is gevaarlijk om als intelligent over te komen. Verstand, ratio, intelligentie, een intellectueel zijn, betekenen medeplichtig zijn aan alles wat er misgaat in deze wereld (en wat gaat er niet mis?). Wie rationeel is, is medeplichtig. Maar wie dom is (of zich dom houdt) is onschuldig. Hij of zij is het slachtoffer. Hij of zij ondergaat de wereld en begrijpt zelfs niet wat hem of haar overkomt.”
Marc Holthof (2004:164): Het comfort van domheid

“The individual man does not have opinions on all public affairs. He does not know how to direct public affairs. He does not know what is happening, why it is happening, what ought to happen. As a private person he does not know for certain what is going on, or who is doing it, or where he is being carried.”
Walter Lippmann (1927): The Phantom Public

“[T]he Eurozone has turned into a trap of European’s own devising; and the longer the trap remains shut, the weaker the potential political forces for change become. Instead of of clinging to the fantasy of an apolitical union based on unchangeable rules that aren’t observed in practice, the countries of the Eurozone have to find ways to make their policy seem legitimate in the eyes of their peoples.
Jan-Werner Müller (2015): The Problems of the Eurozone

 

Len-Munn_-lamme-blinde-euro

In deze zomermaanden van 2015 overheersen twee onderwerpen de (Nederlandse) media: de optredens van de Amerikaanse Republikeinse presidentskandidaat en multimiljardair Donald Trump en de migranten/vluchtelingen die Europa proberen binnen te komen. Als Donald Trump president van Amerika en Europa zou zijn, zou hij het wel weten. In Amerika wil hij een Chinese muur optrekken om de verkrachtende Mexicanen buiten de deur te houden en voor Europa heeft Trump ongetwijfeld van hetzelfde in petto om migranten te weren, bijvoorbeeld prikkeldraad rondom en mijnen in de zee.
Donald Trump minacht het huidige slag politici. Hij vindt ze incompetent en ronduit dom: morons (mongooltjes) en losers noemt hij ze.

Bondskanselier Angela Merkel heeft de migranten al tot potentieel groter gevaar dan Griekenland bestempeld. In Medialand haalde men opgelucht adem. Merkels opmerking belooft namelijk verse kopij en sensationele stof voor de praatprogramma’s. Gelukkig, want we raken onderhand uitgekeken op de Grieken. Niemand kan nog een touw vastknopen aan de miljarden die heen en weer worden geschoven. Gooi de Grieken maar in m’n pet. Godlof zijn de migranten er nu, met hun tastbare fysieke dreiging.
Die horden migranten arriveerden voorheen meestal in krakkemikkige bootjes, maar inmiddels zijn er ook luxe vaartuigen in gebruik met heuse eerste, tweede en derde klassen. De volksverhuizers hebben haarscherp begrepen dat Europa wordt geleid door kippen-zonder-kop die elkaar voor de poten lopen en klakkeloos kakelen terwijl ze windeieren leggen. Dat plukharende pluimvee heeft de grenzen afgebroken (de Schengenakkoorden) zonder eerst een deugdelijk asielbeleid in elkaar te steken en voorzieningen voor vluchtelingenopvang op poten te zetten. Geen europoliticus weet wat hij met de migranten moet aanvangen, terwijl de vervoerder-entrepreneurs aan gene zijde nauwkeuriger op de hoogte zijn van de situatie hier dan de zogenaamde toppolitici in Brussel of de doorsnee Euroburger. De vervoerders hebben ook publicitair de zaak goed op de rails en bij veel landingen staan cameraploegen klaar om fraaie human interest prenten te schieten. BN’ers en oorlogscorrespondenten gaan mee op vluchtsafari’s en doen paginabreed verslag in de kwaliteitskranten. Om te smullen, die migranten!
Donald Trump heeft bitter weinig waardering voor het huidige slag beroepspolitici.

nieuw soort politicus
Twee artikelen over Trump vallen op. Het ene artikel is van David Brooks in de New York Times van 4 augustus jongstleden: “Donald Trump’s Allure: Ego as ideology”. Het andere is van Ian Buruma en verscheen in de NRC van 12 augustus: “Het Trumpisme is een opstand tegen de serieuze politiek”. In het Financieele Dagblad staat een iets andere versie.
Het verschijnsel Donald Trump en de migratiegolven vestigen vooral onze aandacht op het gegeven dat er de afgelopen decennia een ander slag lieden op de politiek afkomt. Dat zou althans het geval moeten zijn, dat we ons realiseren dat er een ander type ‘politicus’ als ‘volksvertegenwoordiger’ is opgekomen en bezit van het toneel heeft genomen. De stukken over Trump en de migranten gaan vooral daarover, over het huidige soort en kaliber politicus, maar dat wezenlijke aspect wordt overschreeuwd en naar de achtergrond gedrongen door de sensatie en de show.
Verdwaasde politici hebben vanaf ongeveer 1980 in een roes – die nog steeds voortduurt – zichzelf en ons met huid en haar verkocht en uitgeleverd aan het bedrijfsleven, zonder dat ze beseffen wat privatisering inhoudt en zonder enig idee wat vrije markt en marktwerking betekenen. Het gevolg is dat de financiële bovenbazen het nu wereldwijd voor het zeggen hebben en politici zijn gedegradeerd tot buikspreek- en ledepoppen, die slechts mogen doen alsof ze ons (kunnen) vertegenwoordigen, onze belangen behartigen en iets in de melk te brokkelen hebben.
Politici dansen naar het pijpen van het Grote Geld, maar proberen dat op alle mogelijke manieren te verbloemen. Deze verschuiving in de machtsverhoudingen brengt een specifiek slag lieden op het pluche dat zwaar leunt op reclamemakers en beroepsmarketeers. Politici zijn tegenwoordig een wasmiddel dat zichzelf moet verkopen. Er zijn politici die reeds aan zichzelf en hun politieke club refereren als: een sterk merk.
Politieke partijen onderscheiden zich door marketing en de truc van merkendifferentiatie, niet meer door inhoud. De inhoud is retoriek en volksverlakkerij. Zodra ze op het pluche zitten, zijn ze meteen marktconform, marktgericht en marktmallotig.
De stukken over Trump en de migranten gaan vooral daarover, over het huidige soort en kaliber politicus dat weinig meer van doen heeft met het Algemeen Belang. De term ‘volksvertegenwoordigers’ dekt de lading al lang niet meer. Bovendien is het nieuwe slag politici meestal sub-middelmaat. Immers, het enige wat ze moeten zijn is “media-geniek, media fähig” met een gladde verkoopbabbel. Intelligentie en kritisch denkvermogen zijn geen gewaardeerde eigenschappen bij de huidige politici, eerder een liabilty dan een asset. Er wórdt voor ze gedacht. Wat een vreselijke baan eigenlijk.

Donald Trump behoort tot de grote jongens van de financiële biotoop en zijn misprijzen voor de tegenwoordig gangbare beroepspolitici stoelt op het feit dat de meesten geen ondernemer – in de betekenis die Trump daaraan geeft – zijn, maar ook geen volksvertegenwoordigende politicus. Dus vlees noch vis, hom noch kuit. Humbug. Voor een Trump moet de politieke biotoop een zompig moeras van kleine keffende klerelijertjes zijn, waar je niets mee kunt beginnen. Ze happen vals naar je kuiten en ze hangen aan je broekspijpen. Ze slagen erin alles te versjteren – kijk maar naar het prachtige Project Europa! Ze zijn de echte entrepreneur een doodgewicht aan het been.

morons
Brooks vindt Donald Trump origineel, omdat hij het politieke establishment als morons afdoet. Trump roept niet dat het establishment corrupt is of wereldvreemd, neen, het is veel erger! Dat politieke establishment bestaat steeds meer uit niet geheel ongevaarlijke idioten: “Unlike past populisms, his main argument is not that the elites are corrupt or out of touch. It is that they are morons. ‘We have people that are stupid,’ he observed of the leadership class.” Volgens Brooks bestaat voor Trump de wereld uit winnaars en verliezers. Trump beschouwt beroepspolitici net zo goed als verliezers, scharrelaars en schlemielen. Brooks: “In other words, it’s not that our problems are unsolvable or even hard. It’s not that we’re potentially a nation in decline. The problem is that we don’t have a leadership class as smart, competent, tough and successful as Donald Trump.”
Heeft Trump per se ongelijk? Kijken we voor Europa naar de omstandigheden waaronder, de wijze en het tijdstip waarop de euro werd ingevoerd dan zit Trump er niet erg ver naast met zijn kwalificatie van politici als intellectueel invalide schlemielen. Voor het verdrag van Schengen en de afschaffing van grenzen geldt hetzelfde: kip-zonder-kop-politiek. We doen-maar-wat-en-zien-wel-waar-het-schip-strandt.
Het binnenhengelen in de euro van de frauderende Grieken gebeurde met medeweten van frauderende europolitici. Geen wonder dat we ons nu voor moeilijke, schier onoplosbare en kostbare problemen zien gesteld. Die problemen zijn echter moedwillig veroorzaakt door klungelende politici en het zijn geen natuurrampen zoals diezelfde politici ons proberen wijs te maken, net als de kredietcrisis een natuurramp zou zijn. Kalma Makke schapen_gegs

clowns
Buruma verklaart de populariteit van Donald Trump uit de hedendaagse voorkeur van de massa’s “voor politieke entertainers – zeg maar clowns.” Dat is zondermeer waar, want voor de meeste mensen is politiek intussen immers niet meer van amusement en vertier te scheiden of onderscheiden. Politici worden door hun uitzendbureaus (ik heb politieke partijorganisaties zelfs al als pooiers en souteneurs horen betitelen) gekozen en gecast op hun acteertalent en hun salesmanship. Ze moeten politieke producten in de markt zetten en zogenaamd beleid aan ons verkopen. Ze moeten vooral zichzelf kunnen verkopen. Wiens belangen ze naast hun eigenbelang behartigen, wordt steeds ondoorzichtiger. De grens tussen mijn en dijn idem dito. Buruma: “Het Trumpisme of het Grillo-isme is een opstand tegen de professionele politiek.” Beroepspolitiek is hier juister, omdat professionaliteit vakmanschap, kundigheid, terzake kennis, integere vaardigheden en kosjere, oprechte intenties impliceert.
Net zo min als bankiers en andere verkopers van financiële producten het product dat ze in de markt zetten en promoten, kennen en de mogelijke uitwerkingen van die producten in het gebruik kunnen overzien, net zo min bevatten de meeste politici wat ze uitkramen en wat de gevolgen van hun ‘politieke’ optredens en daden (kunnen) zijn. Het verschil tussen een wasmiddel, een rommelhypotheek, een SWAP, CDO, ABS? Weten zij veel en het zal ze een rotzorg zijn ook. Hetzelfde geldt voor een monetaire unie, een eenheidsmunt, een fiscale unie, verdragen over grenzen en asielbeleid, weten zij veel. Het zijn tenslotte morons, zegt Trump.

Volgens de kop van Buruma’s artikel staan de professionele politici voor “de serieuze politiek.” Zou het? Waarom politiek onderscheiden in serieuze en niet-serieuze politiek? Alle vormen van politiek zijn toch serieus en horen dat te zijn? Zou het klootjesvolk de meeste beroepspolitici geen ondermaatse komieken, gemankeerde entertainers en bovendien bar slechte acteurs vinden? Ze zijn geen goed politicus en ook geen geen goed acteur. Hoeveel toneel- en acteerlessen beroepspolitici ook nemen, het zit er bij de meesten gewoon niet in. Daar zijn ze niet snugger en wakker genoeg voor (denk nog eens terug aan de Brinkman-shuffle). Daarom dat de Italiaanse beroepskomiek Beppe Grillo momenteel de tweede grootste politieke partij van Italië leidt. Grillo is tenminste een authentieke komiek en geen megalomane malloot die als een schmierende moron staat te tandakken in de schijnwerpers van de publiciteit.  Trump-clown_Stiglich

de stille overname
Zowel het verschijnsel Donald Trump, en zijn ‘succes’ tijdens de voorverkiezingen, als het Europese migranten-probleem draaien om de genante onmacht van politici; Amerikaanse, Europese en politici wereldwijd. De serieuze politici, met een grondige kennis van zaken, solide visies en inspirerende idealen, zijn stilletjes in snel tempo verdrongen door platte poseurs, pochende praatjesmakers, gesjeesde schlemielen en wezenloze woordkramers, terwijl lieden uit de haute finance achter de schermen aan de touwtjes trekken.
Wij hebben nota bene een VVD-premier die van de daken roept dat zijn hoogste kwalificatie is dat hij geen visie heeft, noch de ambitie een visie te ontwikkelen. Daar hoeft de man niet luidkeels mee te adverteren, want de resultaten spreken voor zich.
Er heeft, om met Noreena Hertz te spreken, een stille overname plaatsgevonden, a silent takeover. Soms is die niet eens zo stil verlopen, zoals wij in Europa hebben meegemaakt toen Mario Draghi, Mario Monti en Lucas Papademos op sleutelposten in de EU worden geparachuteerd. Goldman Sachs en vennoten gingen achter de knoppen zitten en namen Europa openlijk over.
Het binnenloodsen in de euro van brekebeen Griekenland met behulp van Goldman Sachs was een proefballonnetje, om te testen hoe het zou gaan. Het ging gesmeerd, zonder slag of stoot, met collaboratie van de politici. De media gaven geen kik. De voormalige president van Europa, Herman van Rompuy, verklaarde in Florence dat het niet de tijd was voor democratische verkiezingen in Italië en steunde de benoeming van de Goldman Sachs-vennoot Mario Monti. Menig euro-politicus klopte zich fier op de borst en riep van de daken dat hij van harte had meegewerkt aan het binnenrommelen van Griekenland met de hulp van Goldman Sachs. In ieder geval wisten ze ervan en ondernamen niets. Zijn dat morons of niet? Dergelijke lieden behoren tot de snel groter wordende groep politieke clowns over wie het artikel van Ian Buruma gaat. Is het een wonder dat de massa weinig en steeds minder van ze moet hebben?

nep-democratie
Politici worden weliswaar vaak nog steeds ‘democratisch’ gekozen, maar die verkiezingen hebben niets om het lijf, omdat de kiezers helemaal niet meer weten wie of wat ze kiezen en welke belangen de door hen gekozen politici wèrkelijk behartigen. Politicus-volksvertegenwoordiger is een erg goedbetalende baan voor de submiddelmatigen en heeft alleen in de verte nog vaag iets te maken met het volk vertegenwoordigen en het algemeen belang behartigen. David Brooks: “Just three in 10 Americans believe that their views are represented in Washington, according to a CNN/ORC poll. Confidence in public institutions like schools, banks and churches is near historic lows, according to Gallup.” Als we maar gedwee naar de stembus sjokken en iets met een stembiljet doen, leven we in een democratie. Puur magisch denken.

Politiek journalist Walter Lippmann schrijft reeds in 1927 dat de burger beseft en ondervindt dat hij niets te vertellen heeft: “In the cold light of experience he [d.w.z. de burger; jm] knows that his sovereignty is a fiction. He reigns in theory but in fact he does not govern…” Lippmanns ‘The Phantom Public’ is een must en op internet te vinden. Hedendaagse politici mogen slechts de schijn ophouden dat zij nog aan de knoppen zitten. In werkelijkheid dansen zij echter naar het pijpen van de poppenspelers in de coulissen, want: who pays the piper calls the tune – wie de pijper betaalt, bepaalt welke deuntjes er gepijpt worden. Public-Opinion-Walter-Lippmann_jaartn
Wat Marc Holthof (152, 153) over de Belgische politiek zegt, geldt inmiddels wereldwijd en zeker in de VS en West-Europa en in nog perverser gedaanten en vormen dan Holthof voor ogen heeft: “De partijtenoren worden steeds meer stromannen die uitdrukken of belichamen wat figuren in de schaduw met meer ervaring of brains voor hen bedenken. Als deze evolutie voortduurt zal het niet lang meer duren of ook in de Belgische politiek duiken beroepsacteurs op. Tenslotte zijn zij – zoals Ronald Reagan dat was – de ideale personen om het scenario opgesteld door een ander voor te spelen. Politiek is een vorm van lifestyle geworden. Op de televisie wordt politiek een vorm van entertainent, een reality-show als een andere.”

De financiële pipo’s bepalen wat er gebeurt en niet de politici. Die dansen naar het pijpen van lieden als de Trumps. De Duitse filosoof Jürgen Habermas protesteerde hier fel tegen in de Süddeutsche Zeitung van 22 Juni 2015. Habermas vindt dat niet de banken, maar de burgers over Europa dienen te beslissen. Hij haalt de crisis in 2012 aan, toen de politieke leiders verlamd als konijntjes in de schijnwerpers staarden en ECB-directeur Mario Draghi als redder moest optreden. Habermas: “Das jüngste Urteil des Europäischen Gerichtshofes wirft ein grelles Licht auf die Fehlkonstruktion einer Währungsgemeinschaft ohne politische Union [= de foute constructie van een muntunie zonder politieke unie; jm]. Alle Bürger mussten im Sommer 2012 Mario Draghi dafür dankbar sein, dass er sie mit einem einzigen Satz vor den desaströsen Folgen eines unmittelbar drohenden Kollapses ihrer Währung bewahrt hat.“
Achteraf bezien is het spijtig dat Draghi ingreep, want de ineenstorting van de euro zou in ieder geval duidelijkheid hebben gebracht en echte beslissingen afgedwongen. Het zou ook flink wat politiek dood hout hebben opgeruimd. De financiële jongens echter vonden zo’n ‘Kollaps’ van de euro blijkbaar niet in hun directe belang en dus moest ECB-baas Mario Draghi interveniëren. Wanneer het er werkelijk op aankomt, heb je namelijk niets aan al die morons en losers. Dat heeft een Donald Trump feilloos door.

Ian Buruma laat zien hoe moeilijk houvast krijgen het is aan deze nieuwste politieke omstandigheden, omdat we nog steeds in conventionele concepten denken en reflexmatig handelen – bijvoorbeeld door te blijven stemmen op personen die zich als ‘volksvertegenwoordiger’ afficheren, terwijl we nauwelijks nog geloven dat onze stem iets uitmaakt en diep in ons hart, ook wel weten dat degenen op wie wij stemmen zich weinig aan ons gelegen laten liggen.
We hebben het over een “Europees Parlement” terwijl daar helemaal geen sprake van is. Het heeft die naam opgeplakt gekregen als reclame-etiket. Het klinkt en oogt democratisch: Parlement. Net zoals ons neutrale sofi-nummer door Jack de CDA-voodooman werd omgedoopt tot Burgerservicenummer. Welke service? Welk Europees Parlement? We kunnen dat zogenaamde Europese Parlement niet wegstemmen en er is geen oppositie tegen mogelijk, dus wat nou parlement. Wat doen ze daar eigenlijk, in dat Europees Parlement? Weten ze dat zelf wel, of dient het vooral als parkeerplaats-tot-het-pensioen voor aftandse en demente beroepspolitici? eurovision_1

beroepspolitici
Het Trumpisme is inderdaad een opstand tegen de beroepspolitici. Let wel: tegen beroepspolitici en niet tegen serieuze politiek, want deze beroepspolitici bedrijven geen serieuze politiek. Zij hebben de serieuze politiek juist mee om zeep geholpen. Zij schmieren met reclameteksten en grossieren in inwisselbare standpunten en stellingnames. Ze goochelen als derderangs tovenaarsleerlingen met rammelende illusionistische acts die ons met veel tam-tam en onder oorverdovende ketelmuziek worden aangesmeerd als serieuze politiek van staatslieden van standing en grootse allure.
Het recente tenenkrommende toneelstuk rond het zogenaamd willen optuigen van een VN-tribunaal om de daders van de MH17-ramp te berechten, is een voorbeeld van zo’n gebakken-lucht-performance die de afkeer tegen beroepspolitici alleen doet toenemen.
De vlammende speech van PvdA Eurobobo Frans Timmermans is er nog een. Timmermans beschreef in epische stijl de laatste ogenblikken van de ongelukkigen die in het vliegtuig zaten. Wat er door hun hoofden en harten moet zijn gegaan voordat het vliegtuig zich in de aarde boorde. Men was in Brussel wereldwijd tot tranen geroerd. Echter, Timmermans – of zijn speech writers – zijn niet van het kaliber Demosthenes of Cicero. Ze blunderden met een zuurstofmasker en het verbale kaartenhuis zeeg met een zucht in elkaar. Toch werd Timmermans uitgeroepen tot politicus van het jaar en kreeg de man prompt promotie, zodat hij steeg op de Brusselse apenrots. Het publiek kreeg weer eens de middelvinger van het establishment.

Deze recente genante fratsen zijn voorbeelden van publicitaire producten, die worden bedacht en bekokstoofd door overbetaalde schimmige spindoctors en marketing-minkukels, die gisteren nog zeeppoeder verkochten of je rommelhypotheken in de maag splitsten. Alles om de betreffende politici positief in de schijnwerpers te zetten en als aantrekkelijk product in de kiezersmarkt te positioneren. Het werkt averechts en fungeert steeds vaker spontaan als braakmiddel.

Buruma merkt op: “Het is alsof veel populisten voelen dat zij door sociale elites met de nek worden aangekeken en hun misnoegen hebben omgezet in de politiek.” Niks van waar. Het zal een Donald Trump worst wezen hoe die zogenaamde sociale elite tegen hem en zijn makkers aankijkt. Volgens Trump zitten er schlemielen achter de knoppen: “Society is led by losers, who scorn and disrespect the people who are actually the winners.” Trump heeft weinig achting voor de beroepspolitici en moet weinig van hun zogenaamde politiek hebben.
Populisten zetten niet zozeer iets om in politiek alswel dat ze tegen het huidige politieke establishment aan schoppen. Populisten produceren zelf vooral non-politiek.
Brooks beweert dat Donald Trump degenen minacht die hij er van beticht op hem neer te kijken, hetgeen zou resulteren in een nogal koddig soort society of mutual scorn and disrespect. Veel wijzer wordt niemand daar natuurlijk van.

Die werkelijke winnaars, dat zijn mensen als Trump. Mannetjesputters die de Amerikaanse Droom hebben verwezenlijkt en vooral: degenen die het (financieel) hebben gemaakt en die behoren tot die 1% supervermogenden die het grootste deel van de wereldkoek in bezit en eigendom hebben. Beroepspolitici zijn kleine krabbelaars die hun kostje bij elkaar moeten scharrelen door het bedriegen en foppen van het klootjesvolk – de grote massa van losers – maar die qua financieel vermogen en rijkdom nooit aan Donald Trump en soortgenoten zullen kunnen tippen. Lieden als George Bush, Tony Blair, Dick Cheyney (Halliburton, Kellogs) Donald Rumsfeld en hun verdere kornuiten, zijn weliswaar multimiljonair geworden door en met de operaties Irak en Afghanistan, maar vergeleken bij super-miljardair Donald Trump zijn het armlastige sloebers.
Hedendaagse politici (die witte raaf daargelaten) hebben als voornaamste doel via hun politieke ambten en baantjes zo snel mogelijk comfortabel rijk te worden. Tot de groep mega-rijken waartoe Trump behoort zullen de meesten echter nooit kunnen doorstoten. Gewetenloos opereren en meedogenloosheid alleen zijn daartoe niet voldoende. Louter uit kinnesinne, kijken deze politieke schlemielen schamperend en minachtend neer op de eigenlijke winnaars, dat wil zeggen ze minachten de Trumps, de Warren Buffets en de Bill Gatesen.

schlemielen
De grootste losers dat zijn wij, het klootjevolk, dat de losers op het pluche en achter de knoppen stemt. We kiezen tenslotte bijna altijd personen die op ons lijken, maar van wie wij geloven dat ze net iets meer in hun mars hebben dan wij. Als schlemielen stemmen we dus op super-schlemielen, die hebben geleerd te doen-alsof-ze-de-wijsheid-in-pacht hebben, want wij weten het immers helemáál niet.
Walter Lippmann duidt ons dat niet euvel, want wij hebben wel andere dingen aan ons hoofd, zelfs politiek journalist Lippmann kan het niet bijhouden wat er op de politieke kermis allemaal gebeurt: “ …. for I believe that he [de gewone burger; jm] has been saddled with an impossible task and that he is asked to practice an unattainable ideal. I find it so myself for, although public business is my main interest and I give most of my time to watching it, I cannot find time to do what is expected of me in the theory of democracy; that is, to know what is going on and to have an opinion worth expressing on every question which confronts a self-governing community. And I have not happened to meet anybody, from a President of the United States to a professor of political science, who came anywhere near to embodying the accepted ideal of the sovereign and omnicompetent citizen…”

marktwerking = concurreren tegen en met jezelf
Wij moeten vandaag de dag alert zijn op iedereen en alles, want de neoliberale maatschappij wordt overbevolkt door gehaaide gladakkers, gluiperige gauwdieven, louche ladenlichters en sluwe sjacheraars. Bijna iedereen is er voltijds op uit de medemens een poot uit te draaien. Dus moet je de beste deals zien te maken, iedereen aftroeven en op ieder gebied maximaal renderen. Met je huis (eigen of huur, maakt niet uit), met de gemeente waar je gaat wonen, met je zorgverzekering, met je energieleverancier, je telefoon- en internet provider, de school voor je kinderen, het verpleeg- en zorgtehuis van je ouders, je partners, het openbaar vervoer, je tandarts, je pensioenopbouw, de verzekeringen die je afsluit, de bank waar je geld naartoe brengt, je huwelijks- of samenleefcontract, zelfs je testament kan achteraf beter waterdicht zijn. Deze lijst laat zich eindeloos uitbreiden.
Je weet dat je in tachtig procent van de gevallen op de een of andere manier wordt bedonderd en dat het pure tijd- en energieverspilling is om voortdurend al die kleine lettertjes te moeten lezen, maar je moet op het vinkentouw zitten, want anders hoor je al snel tot de verliezers, de dupes. Als je gehaaid genoeg bent en bereid veel tijd te besteden aan het shoppen voor de beste koopjes en voordeligste deals, speel je misschien quitte. Dan valt de korting van je pensioen net weg tegen het voordeeltje van je hypotheekrente-aftrek. Na enige tijd kan het weer anders uitpakken, dus je moet blijven concurren met jezelf. Ben je vermogend, dan huur je hier natuurlijk beroeps dealers voor in.

We zijn makke schapen, goedgelovige kuddedieren, die zich laten ringeloren en keer op keer met een kluitje in het riet sturen. Daarom blijven we het gemodder van die snaterende super-schlemielen met het Europa-project voor zoete koek slikken. Het gaat ons bevattingsvermogen allemaal verre te boven. We betalen wel. Totdat het echt niet meer kan en dan is het huilen met de pet op. Lippmann: “We must assume that the members of a public will not anticipate a problem much before its crisis has become obvious, nor stay with the problem long after its crisis is past. They will not know the antecedent events, will not have seen the issue as it developed, will not have thought out or willed a program, and will not be able to predict the consequences of acting on that program.”

Buruma interpreteert de afkeer van Trumps aanhangers voor de establishment-politici vanuit hun afkeer voor compromissen. “Zijn aanhangers walgen van de compromissen die Republikeinen en Democraten in Washington sluiten. Samenwerken met de andere partij is voor hen geen noodzaak om een groot en divers land te besturen. Het is een vorm van corruptie.” Buruma zegt niet welke compromissen hij voor ogen heeft, maar het is de vraag of er van compromissen kan worden gesproken. Compromissen sluiten betekent immers geven en nemen, leven en laten leven. Compromissen vergen creativiteit, inlevingsvermogen, empathie. Compromissen horen bij serieuze politiek en serieuze politici. In onze neoliberale wereld bestaan die niet meer. Er worden hooguit politieke deals gesloten waarbij voordeeltjes worden gescored. Hedendaagse politiek bestaat uit vluggertjes en one night stands. Wij reageren echter als het ware nog steeds op een fantoom-prikkel (denk aan ‘fantoompijn’) en gebruiken een terminologie die de werkelijkheid al lang niet meer dekt. Lippmanns The Phantom Public is zowel qua inhoud als qua titel dan ook alarmerend actueel en schrijnend terzake.

“If nothing else, Alexis Tsipras has demonstrated to the world that the Eurozone does not operate according to a system of rules but on the basis of ad hoc deals between national governments. The continuation of such a system risks a resurgence of the nationalism that the creation of the EU was meant to extinguish. Some found Varoufakis a refreshing change; others, veterans of European integration like the German finance minister, Wolfgang Schäuble, saw him as a vandal in the engine-room of the EU, where the expectation is that dirty deals can be made comfortably and in secret. ”
Jan-Werner Müller: Breaking Rules

We hebben het levende voorbeeld van dergelijke uitruil bij de hand: deze collaboratie-coalitie van nep-sociaaldemocraten en would-be-liberalen die regeert. Die sloten en sluiten geen compromissen, maar maken deals op basis van uitruil: mag ik van jou het strafbaarstellen van illegaal verblijf in Nederland? Dan krijg jij van mij de inkomensafhankelijke zorgpremie. Politiek bestaat uit ruil- en handelswaar. Net te geloven, maar het gebeurt! Vlak de loyale oppositiepartijen (SGP, CU en D66) trouwens niet uit, want ook die hebben zich ontpopt tot ongeneerde politieke koopjesjagers, achterbakse aasgieren en gluiperige lijkenpikkers die onze democratie stiekem uithollen en steels ondergraven. Dit soort lieden bestiert en bestuurt ons dan. Een Donald Trump zou vermoedelijk op ze spugen. En op het klootjesvolk dat het allemaal gedwee blijft slikken.

boerenslim
Trump beschikt over een ruime dosis boerenslimheid. Zo scheldt hij het politieke establishment niet uit voor corrupt of crimineel, want ten eerste weet iedereen dat intussen wel, maar ten tweede zou Trump daarmee politici etiketteren als lieden die nog enigszins serieus genomen moeten worden. Bovendien bergt het etiket ‘crimineel’ een ander gevaar in zich, omdat immers ook oorlogsmisdadigers tot de criminelen gerekend worden. Bush, Blair en hun trawanten hebben ons door hun Irak-avontuur onder andere opgezadeld met de ISIS, de Islamitische Staat Irak en Syrië. Maar, je moet ze liever niet als oorlogsmisdadigers aan de kaak willen stellen, want dan zijn de rapen gaar. Zelfs dappere dodo Mark Rutte zou er geen speciaal VN-tribunaal tegenaan durven gooien.

Trump is zo sluw om het vooral over de boeg van identiteit (Mexicaanse verkrachters) en gender (moeilijk menstruerende vrouwen) te gooien. Daar heeft bijna iedereen namelijk ideëen over, die men niet hardop ventileert. Dat wordt onwelvoeglijk en politiek incorrect gevonden. Trump trompettert en tettert het schaamteloos van de daken and the people love it!

Trump vindt de leden van het politieke establishment maar een kluit nitwits en hij verklaart het politieke establishment voor nauwelijks-toerekeningsvatbaar, dus in laatste instantie niet verantwoordelijk voor de ravage die dat establishment aanricht. De inval in Irak, omwille van olie- en andere handelsbelangen en verkocht onder de vlag van niet-bestaande massavernietigingswapens, is een voorbeeld dat we geneigd zijn allengs te vergeten, maar de nasleep die dat veroorzaakte, de fall out, ervaren we iedere dag en in steeds heviger mate.
Wat staat ons verder nog te wachten aan narigheid, met zulke minkukels aan het roer? Ze weten echter niet wat ze doen, want het zijn zwakbegaafden dus het valt de politici allemaal niet aan te rekenen. Trump zet een “nieuw product” in de politieke carnavalsmarkt: politici zijn domme-zij-het-niet-geheel-ongevaarlijke-malloten, morons.

fuckin’ fun
De grootste grap die Trump uithaalt, is dat hij deskundologen en experts laat schrijven en analyseren alsof hij, Donald Trump, serieus naar het Amerikaanse presidentschap zou dingen. Dat hoort nu eenmaal zo. Dat is gesanctioneerd standaard-discours. Maar waarom zou Donald Trump in hemelsnaam president willen worden? De man is al vastgoed-multimiljardair, dus hij hoeft niet meer zo nodig te proberen via een politieke post zijn zakken te vullen en zijn schaapjes op het droge te krijgen. De vastgoed-zeepbel en de financiële/kredietcrisis zullen Trump en soortgenoten alleen maar nog rijker hebben gemaakt. De politieke schlemielen konden niets anders doen dan nog meer (belasting-)geld richting Trump en kornuitjes schuiven.

Trump trapt lol! Voor hem zijn deze verkiezingen louter vertier en vermaak. De gup heeft intussen van alles gedaan in z’n leven, alleen dit blijkbaar nog niet. Deze verkiezingskermis verschaft hem een podium, publiciteit en publiek. Daar is het Trump om te doen en hij kan dit amusement zelf financieren. Waarom zou hij zich moedwillig als president voor tenminste vier jaar opzadelen met droogkloten en zich omringen met druiloren? Denk je eens in, met Angela Merkel in duffe achterkamertjes Bier und Bratwurst verstouwen om kleffe klamme deals te bekokstoven? Met de eeuwig grijnzende notoire non-visionair Mark Rutte op de foto bij de open haard in The Oval Office? Terwijl je iedere keer na het handenschudden je vingers moet natellen? Bij die gedachten alleen krijgt iemand als The Donald acuut aambeien, en een horrelvoet.
Niks president dus! Donald Trump creëert zijn eigen DisneyWorld en heeft ongans FUCKIN’ VEEL FUN op zijn kermis. Dat kan hij zich veroorloven doordat hij zo gruwelijk veel geld heeft.
Net als die gasten tijdens het carnaval van Rabelais, schijt en zeikt – wie weet nog wat defeceren en urineren betekent – Trump openlijk op het establishment en het publiek vreet het. Dat publiek heeft diep binnenin heus door dat het koekjes van eigen deeg opslokt, dat The Donald ze niet anders dan sigaren uit eigen doos presenteert, maar het weet zich machteloos. Dat frustreert en dat broeit en die cocktail van akelige gevoelens zoekt een uitweg, een mikpunt, en natuurlijk moet dat mikpunt liefst niets terug kunnen doen.

kermis-carnaval
Wat momenteel in Amerika rond Trump en de voorverkiezingen gebeurt, is een politieke kermis, een soort van carnaval. Tijdens carnaval zijn de hiërarchische verhoudingen afgeschaft of op de kop gezet en mag er (bijna) van alles worden gedaan en gezegd wat buiten de caranavalstijd taboe is. De conventies die het volk gedurende het grootste deel van het jaar in toom en onder sim houden, worden tijdens carnaval opgeschort. Carnaval is de uitlaatklep die het treurige bestaan van alledag dragelijk maakt. Carnaval laat de kleine man tijdelijk leven in een fata morgana. Hij mag korte tijd de illusie koesteren dat hij ertoe doet en invloed uitoefent over zijn leven.
De humanist François Rabelais (ca. 1483 – 1553) beschrijft het carnaval als een onophoudelijke schrans- en slemppartij waarbij men zich ongeremd overgaf aan poepen, piesen en neuken. Liefst alles tegelijk en ostentatief in het openbaar. Donald Trump heeft het over verkrachtende Mexicanen en moeilijk menstruerende vrouwen. Trump kan openlijk en ongeremd seksistische en racistische taal uitslaan, want het is de kermis der voorverkiezingen. Anything goes.De gewone Amerikaan, Joe Sixpack, die steeds minder heeft te makken en weinig heeft in te brengen, leeft door Trumps kolderieke kermis heel even in een utopische droomwereld. Hij mag luidkeels ‘poep’ en ‘pies’ roepen, zonder bang hoeven zijn de klas te worden uitgestuurd.

“As opposed to the official feast, one might say that carnival celebrated temporary liberation from the prevailing truth and from the established order; it marked the suspension of all hierarchical rank, privileges, norms, and prohibitions. Carnival was the true feast of time, the feast of becoming, change, and renewal. It was hostile to all that was immortalized and completed.”
Mikhail Bakhtin (1984:10): Rabelais and his World

Als Ian Buruma het over politieke clowns bij de Amerikaanse verkiezingen heeft met wie het publiek (tijdelijk) wegloopt, dan heeft hij het over een kermis, een carnaval lite. Deze clowns spelen echter niet de paljas, ze zijn het, altijd en overal. Serieuze politiek bestaat niet (meer). Dat weet iedereen en daarom scoren de betere clowns zo goed. Als je dan toch naar de gallemiezen moet, dan liefst met veel onderbroekenlol en tijdens een bachanaal van slempen en zuipen (une grande bouffe), terwijl je passief voor de buis hangt en wezenloos junk food naar binnen propt. Trump_media_Lowe
Volgens Buruma gaat het om een opstand tegen de “professionele politiek”; het publiek zou genoeg hebben van beroepspolitici. Dat laatste is zeer plausibel, maar waarom blijven de mensen dan toch op de labbekakkige beroepspolitici stemmen? Omdat de meesten van ons schlemielen zijn, die stemmen op nog grotere schlemielen die fulltime bezig zijn met het de schijn ophouden dat ze aan de touwtjes trekken, terwijl de meesten weinig anders zijn dan sub-middelmatige tovenaarsleerlingen met een gladde bek en een uitgebreide staf van veile volksverlakkers en berekenende beroepsbedriegers.

De ambiguë relatie tussen Trump en het Amerikaanse publiek dat een fan van de man is, komt mede voort uit het tegenstrijdige gegeven dat het publiek op de klompen aanvoelt en donders goed weet dat Trump hen ten diepste minacht en via de politici die hij te kakken zet, ook hen de grond in trapt. Ze lachen in feite over zichzelf en dat houdt niemand heel erg lang vol. Trump zal het echter worst wezen. Die heeft geen boodschap aan losers.
Donald Trump roept luidkeels verstaanbaar voor ieder die het wil horen, dat hij gewoon profiteert van de wetten van het land. Alles is immers een commodity, vermarktbare handelswaar, dus ook het recht. Degene met het meeste geld kan zich het beste en meeste recht toeëigenen. Trump kan als hij dat wil complete advocaten-firma’s opkopen. Inclusief het voltallige personeel, dat hij waarschijnlijk zelfs meer geld kan bieden dan ze nu al scoren. Het neoliberalisme faciliteert en garandeert een maatschappij, waar groteske grootheidswaan, eng egoïsme en naargeestig narcisme welig tieren.
Doet Trump iets verkeerds, iets onzedelijks? Ga eens na wat de inbreng is van beroepslobbyisten bij de totstandkoming van Europese wetgeving en welke belangen zij daarbij promoten en pushen. Trump wrijft het de meute gewoon ongezouten in dat ook zij voor een groot deel uit morons bestaat.
Ik citeer Mark Holthof (163): “Als wij even van de hypothese uitgaan dat radiomakers, en radioreclamemakers in het bijzonder, het volk geven wat het volk verlangt (volgens de beste markteconomische principes), dan betekent dat dat het volk niets anders wil dan een ‘Publiksbeschimpfung’. Het wil de huid vol gescholden worden, voor idioot gehouden worden, zichzelf als een karikatuur opgediend zien.” Dat geeft Trump het pubiek allemaal. Trump is de outsider-inside-out.

Volgens David Brooks bestaat de wereld voor Trump uit winnaars en verliezers. In een neoliberale wereld op een neoliberaal speelveld, waar de hoofdregel luidt: ieder voor zich, zijn alleen winnaars en verliezers mogelijk. In zo’n wereld sluit je geen compromissen. Je ruilt hooguit zaken en je sluit deals waarbij de sterkste de meest profijtelijke deals kan afdwingen. Je bent een loser wanneer je een slechte ruil doet, bijvoorbeeld de strafbaarheidstelling van illegaal verblijf in Nederland uitruilt tegen een inkomensafhankelijke zorgpremie. Het slaat als Dirk op boter. Het is politiek van de koude grond, politiek van lik m’n vestje, pseudopolitiek van losers.
Het is hoogst alarmerend dat dit voor serieuze politiek doorgaat en toch vindt het geruisloos plaats en schijnt iedereen het normaal te vinden. De meesten van ons weten nauwelijks wat er gebeurt, want ze moeten overleven (Walter Lippmann). De gevolgen zijn er dan ook naar. Daarom dat het project Europa laboreert aan een ingebakken manco dat tegenstrijdigheid als hoofdbestanddeel heeft. Van alle kanten krijgen we door platte politieke patjepeeërs aangezegd en ingewreven dat we als Europeanen solidair met elkaar moeten zijn, terwijl we aan de lopende band om ons heen zien en aan den lijve ervaren dat het in alle naaktheid louter draait om elkaar aftroeven en vliegen afvangen, om verliezers en winnaars. Tegelijk weten we maar al te goed dat de poppenspelers in de coulissen zich een kriek lachen om ons, goedgelovige schlemielen, gullible losers.

Double bind
We leven in een permanente double bind-situatie. Double bind laat zich eenvoudig uitleggen aan de hand van het voorbeeld van iemand die op de vraag of zij iets wil of toestaat, bevestigend antwoordt waarbij ze tegelijkertijd met het hoofd van neen schudt, of omgekeerd neen zegt terwijl ze ja knikt. Kortom: tegenstrijdige signalen afgeven en ontvangen, hetgeen op den duur in totale desoriëntatie en complete ontreddering resulteert. ‘Ieder voor zich’ is tegenstrijdig aan ‘solidair zijn met je buurman’ , of het nu om de zorgkosten op nationaal niveau gaat of om krediethulp aan Griekenland, Spanje of Ierland. De vijandigheid jegens Europa, die Buruma noemt als gevolg van volatiele populistische retoriek is vooral frustratie, die verhardt tot wrok en rancune. Veel Europese burgers zijn voorstanders van een verenigd Europa, natuurlijk, want dat is bijna ieder weldenkend mens! Inmiddels echter zijn ze mordicus tegen de wijze waarop het huidige slag politici vorm en gestalte geeft aan het Project Europa. Ze hebben een afkeer van deze politieke broepscharlatans en dus een afkeer van alles waar dezen zich mee bemoeien en dus wenden zij zich – zeer tegen hun zin, met spijt en frustratie – ook af van het project Europa.
Niet helemaal ten onrechte als we weer denken aan de invoering van de euro en de ondoordachte Schengen-akkoorden als voornaamste voorbeelden van politiek blunderen, met naargeestige gevolgen voor ons.

Overigens spinnen deze politici garen bij de ongebreidelde wanordelijke toestroom van migranten-vluchtelingen. Deze toestroom werkt immers ontregelend op de maatschappij en vormt volgens Merkel zelfs een potentiële bedreiging voor Europa. In zo’n situatie gedijt dit soort politici. Het geeft ze volop gelegenheid standpunten uit te kramen en oplossingen uit te venten, zonder ook maar enig tastbaar resultaat te hoeven produceren.

permanente ontregeling
Desnoods creëren de huidige politici zelf permanent maatschappelijke ontregeling, om het volk bezig te houden, de aandacht af te leiden van politiek prutswerk en om zichzelf onmisbaar te laten lijken. Denk aan de voortdurende ‘hervormingen’ in ons onderwijs, de zorg en de invoering van zogenaamde ‘marktwerking’ op ieder gebied van onze maatschappij, die ervoor zorgt dat iedereen met elkaar maar vooral met zichzelf concurreert. Energie-, geld- en tijdverspilling! Het wordt verkocht onder deftige en gewichtige etiketten zoals: bestuurlijke hervormingen en politieke vernieuwingen en het gaat met veel reclame en lawaaiige slogans onder de vlag van efficiency-verhoging en kostenbesparing, maar het komt vooral neer op het terroriseren van het klootjesvolk, dat hebben ze afgekeken bij Leon Trotski en Mao Zedong. Intussen wordt alles duurder. Vooral door het aanslibben van dikke kleilagen politiek-bestuurlijke managers die veel kwaken, kwekken en snateren, geen toegevoegde waarde creëren maar remmend en frustrerend werken. Ondernemer Donald Trump huivert waarschijnlijk van zulke nitwits, leeglopers en uitvreters.
Deze politici kunnen en willen de oorzaken van de volksverschuivingen ook niet duiden. Ze bijten zich vast in de symptomatiek en de sensatie en ze spuien slogans. Duiding zou immers (zelf-)onderzoek vergen en uiteindelijk serieuze politiek vereisen en daar kunnen we huidige politici niet van betichten. Toch kun je middels Saskia Sassens recente boek Expulsions: Brutality and Complexity in the Global Economy goed op de hoogte raken van oorzaken die aan deze moderne migratie ten grondslag liggen. Nog een recente verhelderende publikatie is The Looting Machine van Tom Burgis. Net als Tony Atkinsons Inequality: What Can Be Done? en Thomas Piketty’s Capital zou het verplichte literatuur moeten zijn voor politici en journailleurs.

pragmatisme
De laatste tijd duiken in de media een tweetal merkwaardige complementaire verklaringen op voor de recente migratiegolven: 1) de toegenomen welvaart in met name Afrika (financieel draagkrachtige mensen kunnen reizen) en 2) de afnemende onderlinge solidariteit van de inwoners van Derde Wereld landen.
Curieus en complementair, omdat rijke mensen in de Derde Wereld blijkbaar steeds minder solidair zijn met hun arme land- en soortgenoten (dat zijn losers) en ze het Westen als walhalla beschouwen, omdat in dat rijke Westen niemand solidair is met de ander. Het project Europa laat dat uitvergroot zien. Naarmate je rijker wordt, ga je je in Afrika blijkbaar minder thuis voelen? Anticiperende adaptatie, bij voorbaat aanpassing aan de Westerse mentaliteit van neoliberalisme en marktwerking? Hoe zou dat zo kunnen komen? Misschien kom je in de boeken van Sassen en Burgis een bevredigende verklaring tegen. Dichter bij huis gebeurt iets dergelijks in Oost-Europa, bijvoorbeeld in Roemenië – zie Hans Wetzels Roemenië wordt leeggehaald in de Groene Amsterdammen 16.07.2015.
Dergelijke oorzaken doordenken en een visie ontwikkelen om er iets aan te doen, dat hoorde ooit tot serieuze politiek. In plaats daarvan hebben de woordkramers en volksverlakkers bedacht dat je dit idee kunt doodslaan met de term pragmatisme. Geen deugdelijke politieke langetermijn visie met solide beleid, maar ad hoc houtje-touwtje-geknutsel. Dat noem je dan brutaal: pragmatisme, praktische politiek. Een nietszeggend galmend containerbegrip dat iedereen nawauwelt om te laten zien dat zij gediplomeerd deelnemer is aan het publieke debat en niet van de straat komt.

Je ziet Donald Trump meewarig meesmuilend zijn kuif schudden. Hij weet namelijk hoe de vork in de steel zit. Als multinational haal je landen en continenten leeg waardoor de bevolkingen er niks meer te makken hebben, die losers trekken dan massaal naar graziger weiden, naar Europa bijvoorbeeld. Daar leggen ze beslag op publieke middelen, zodat de rekening voor de winsten van de multinationals linksom of rechtsom altijd en per definitie op het bordje van het klootjesvolk (net zo goed losers) komt te liggen. Zo gaat het nu altijd en dat is heel praktisch.

opnieuw, project Europa
Beppe Grillo, de beroepskomiek die de tweede grootste politieke partij van Italië leidt, wil volgens Buruma Italië uit de euro halen om “het politieke establishment van zijn land onderuit [te] halen en de Europese Unie een hak zetten.” Dat juist Grillo, als beroepsclown het bij het rechte eind kan hebben, is voor de mainstream analysten en commentatoren nog steeds ondenkbaar. Kan het zijn dat ze door zelfcensuur daar niet over durven denken en schrijven?
bep_grillo_belortajaMisschien is het ontbinden van de eurozone en het afschaffen van de euro inderdaad te eng vanwege de onvoorspelbare consequenties, zegt Müller, maar de leden van de Europese establishments kunnen op z’n minst toegeven dat de euro een vergissing is geweest. In een democratie kunnen politici hun fouten toch ruiterlijk erkennen en corrigeren? “Yet many European politicians, Merkel above all, seem to have so little confidence in European integration that they think one reversal will be fatal to the whole project.”
Müller acht het niet denkbeeldig dat het ganse project Europa langzaam tot ontbinding overgaat, waarbij ressentiment als lijkengif de leefsfeer zal verpesten. Net als bankiers, zal geen politicus ter verantwoording (kunnen) worden geroepen en wordt de rekening van hun geklungel op onze bordjes gelegd.

De meeste politici zijn inderdaad sinistere komedianten, die weinig reden tot opgewektheid en optimisme geven. David Van Reybrouck (Tegen verkiezingen) vatte onze huidige politieke situatie ooit samen met een mooi understatement: ‘Het dak van onze democratie lekt’. Het watermismanagement-understatement van de eeuw.

Müller voorziet voor de EU een tweedeling in verliezers en winnaars, schuldenaren en schuldeisers, schapen en wolven: “As things stand, the most plausible outcome remains full integration for creditor nations, and a long depression for debtors. Greece could still be forced out; only after the US federal government let some states go bust in the 1840s did its fiscal regime become credible. Things don’t have to end with a bang. The EU could slowly fragment, leading to resentment all round.”

Not with a bang. Behalve wanneer Donald Trump president van Amerika wordt. Dan zal het wel degelijk knallen, want Trump is geen man van de whimper . Onder president Trump zullen we binnen de kortste keren vast horden Amerikanen zich op de stoep van Europa zien verdringen.

 

============ * ============

LITERATUUR:

David Brooks: Donald Trump’s Allure: Ego as Ideology / New York Times, 4 aug. 2015 – http://www.nytimes.com/2015/08/04/opinion/david-brooks-trumps-allure-ego-as-ideology.html?_r=0 (aug. 2015)

Een vertaling staat in de Volkskrant van 6 aug. 2015: De aantrekkingskracht van Donald Trump – http://www.volkskrant.nl/opinie/de-aantrekkingskracht-van-donald-trump~a4114441/ (aug. 2015)

Ian Buruma: Het Trumpisme is een opstand tegen de serieuze politiek / NRC 12 augustus 2015 / http://www.nrcreader.nl/artikel/9607/het-trumpisme-is-een-opstand-tegen-de-serieuze-politiek (aug. 2015)

Op de site van het FD staat een iets andere versie van Buruma’s stuk te lezen / ‘Clowneske corruptie op het politieke campagnepad’ / Het Financieele Dagblad pagina 11, 15-08-2015 http://fd.nl/binaries/33/07/30/krant-20150815-0-011-027.pdf (aug. 2015)

Marc Holthof: Het comfort van domheid. Enkele beschouwingen over populisme, is opgenomen in: Jan Blommaert e.a. (2004: 151-170): Populisme / Berchem: EPO / ISBN: 90 6445 339 X (pbk) * deze reader van Jan Blommaert is warm aanbevolen *

Walter Lippmann (1927): The Phantom Public. Is op internet te lezen / http://wps.pearsoncustom.com/wps/media/objects/2429/2487430/pdfs/lippmann.pdf (aug. 2015)

Jan-Werner Müller (2015): The Problems of the Eurozone, in de London Review of Books, 27 augustus 2015 / vol. 37, nr. 16, pp. 3-7 / vrij toegankelijk op de site van de LroB. http://www.lrb.co.uk/v37/n16/jan-werner-muller/rule-breaking (aug. 2015)

Jürgen Habermas: Warum Merkels Griechenland-Politik ein Fehler ist / Süddeutsche Zeitung 22. Juni 2015 http://www.sueddeutsche.de/wirtschaft/europa-sand-im-getriebe-1.2532119 (aug. 2015)

Mikhael Bakhtin (1984/1965): Rabelais and His World / Indiana UP / ISBN 0-253-20341-4 (pbk.); een klassieker als het om ‘carnaval’ gaat.
(zie eventueel voor een bredere context ook De Decamerone van Giovanni Boccaccio (ca.1349 – 1360) https://nl.wikipedia.org/wiki/Decamerone en The Pilgrim’s Progress (1678) van John Bunyan (1628 – 1688) https://nl.wikipedia.org/wiki/John_Bunyan)

Thomas Fazi (2014), The Battle for Europe: How an elite hijacked a continent and how we can take it back (Pluto / ISBN: 9780745334509 / pbk ) – xiv, 226p
http://www.plutobooks.com/display.asp?K=9780745334509 (27.08.2015)

James Surowiecki Donald: Trump’s Sales Pitch in The New Yorker van 10.08.2015 http://www.newyorker.com/magazine/2015/08/10/donald-trumps-sales-pitch (20.08.2015)

Jelani Cobb: Donald Trump Is a Rapper in The New Yorker van 11.07.2015 http://www.newyorker.com/news/daily-comment/donald-trump-is-a-rapper (20.08.2015)

Geplaatst in Amerika, mens en maatschappij, politici en clowns, politiek | Tags: , , , , , , , , , , ,

Europa, een Grieks drama in vele bedrijven …..

oorspronkelijk gepost op NELPUNTNL.NL
door Jerry Mager op 28 juni 2011

Brits sarcasme over europolitici
Het lead-artikel van de Economist deze week (25 juni) dat gaat over Griekenland en de EU opent sarcastisch: de Europese Unie lijkt een nieuwe richtlijn te volgen: indien een plan niet werkt, blijf er dan vooral aan vasthouden. Aldus de Economist. http://www.economist.com/node/18866979?story_id=18866979&CFID=172920706&CFTOKEN=34229435

Het artikel besluit niet minder sarcastisch door ervan uit te gaan dat de politieke leiders van de eurolanden deze week fictieve verhalen (‘fictions’) zullen bekokstoven. Maar, ongeacht voor welk sprookje de euroministers kiezen, volgens de Economist staan we met ons allen uiteindelijk voor drie scenario’s: A) we gaan door met massieve geldtransfers naar Griekenland, hetgeen grote woede bij velen zal opwekken; B) Griekenland zal wanordelijk failleren (‘a disorderly default’), hetgeen de markten zal destabiliseren en het project Europa in gevaar brengt; C) er vindt een ordentelijke herstructurering van de Griekse schuld plaats, waarbij de Economist denkt aan kwijtschelding van de helft hetgeen de Griekse schuldenlast op ongeveer 80% van het Bruto Nationaal Product (GDP) zou brengen.

De Economist bepleit de derde optie: kwijtschelding van de helft van de Griekse schulden. Deze optie zal echter niet veel langer open blijven, de tijd dringt. Herstructurering van de Griekse schuld betekent volgens de Economist: 1) dat Griekenland nog lange tijd van buitenlandse hulp afhankelijk zal blijven, 2) dat de eurolanden noodgedwongen politiek sterker op elkaar betrokken raken en 3) dat de europolitici ernst zullen moeten maken met hun beraad over de broodnodige europese instituties.

Met welk verhaal komt de CDA-minister Jan Kees de Jager straks op de proppen?
Sommige Nederlanders zijn ervan overtuigd dat de bezuinigingen die ons momenteel door deze regering worden opgedrongen, grotendeels bestemd zijn om scenario A te realiseren: voortgaande geldoverdrachten aan Griekenland dus. Dit hoofdzakelijk om politiek gezichtsverlies te voorkomen. Zo vertellen die politici het ons natuurlijk niet. Aan ons ronken ze over “meer Europa” en zo.

en de markt dan?
Mag het toch enige bevreemding wekken dat politici die er anders geen genoeg van krijgen ons de onmetelijke wijsheid, de niet te evenaren rationaliteit en het onfeilbare instinct van de markt in te wrijven, in dit geval diezelfde markt compleet aan hun laars lappen en die markt – de Economist heeft het zelfs over de markten – straal negeren? Weten politici eigenlijk meestentijds waar zij het over hebben of roepen ze maar wat? Braaf en politiek correct nagepapegaaid door het grootste deel van de media.

de kloof tussen burger en politiek
Pijnlijk duidelijk is eens temeer de grote gapende kloof tussen de burger en de politici die zich afficheren als vertegenwoordigers en belangenbehartigers van die burger. Dat zien we niet alleen in Griekenland, maar bijvoorbeeld ook in Duitsland.
Momenteel lijken er mondiaal drie abstracte hoofdspelers aan de bal, die elkaar qua anonimiteit en ondoorzichtigheid naar de kroon steken: de politiek, de banken en de markten. Alleen, op de politiek hebben we formeel invloed doordat we immers democratische verkiezingen kennen. Wat die per saldo waard blijken, kan niet duidelijker geïllustreerd worden dan aan de hand van een degelijk ouderwets Grieks drama.

Zie ook:

– Default options: The euro zone’s leaders are seeing their political choices narrow – http://www.economist.com/node/18866915?story_id=18866915
– Greece and the euro: The brewing storm – http://www.economist.com/node/18867009
– Germany and the euro: Merkel’s hazardous course – http://www.economist.com/node/18866999?story_id=18866999

Geplaatst in Europa, politici en clowns | Tags: , , , , ,

Tegen de IS helpen slechts paardenmiddelen ….

bezorgdrone_EndeMol

Afbeelding | Geplaatst op door | Tags: , , , , , | Een reactie plaatsen

Sex & drugs moeten voortaan van Brussel, want zijn goed voor het BNP

door JerryMager,
gepost op nelpuntnl.nl, dd 24-26 juni 2014

‘[N]ational accounts are a social construct in perpetual evolution. They always reflect the preoccupations of the era when they were conceived. National accounts represent the only consistent, systematic attempt to analyze a country’s economic avtivity. They should be regarded as a limited and imperfect research tool, a compilation and arrangement of data from higly disparate sources. We should be careful not to make a fetish of the published figures.’
Thomas Piketty (2014:58): Capitalism in the 21st Century

Vandaag groeit de Nederlandse economie met tientallen miljarden – dankzij drugs en seks

Door Camil Driessen in NRC woensdag 25 juni 2014 [hier ingekort weergegeven; jm]

Vandaag is de beste economische dag in jaren. De Nederlandse economie blijkt namelijk ruim 40 miljard euro groter te zijn dan we dachten. Dat komt omdat het bruto binnenlands product (bbp) voortaan anders wordt berekend en inkomsten uit drugs en prostitutie meetellen. Vanochtend presteerde het CBS de aangepaste cijfers voor 2001 tot en met het eerste kwartaal van dit jaar.

De omvang van de economie van een land wordt doorgaans aangegeven met het bbp (de geldwaarde van alle in een land geproduceerde goederen en diensten in een jaar). Voortaan vallen ook verschillende illegale activiteiten daaronder. Die zijn gebaseerd op schattingen op basis van politiebronnen.

Het CBS publiceerde in maart alvast de herziening voor 2010 die als nulpunt gaat gelden. In dat jaar blijkt dat de aanpassing van de illegale sector zorgt voor een toename van het bbp met 2,4 miljard euro. Het bbp in 2010 was tot nog toe 586,7 miljard euro, maar na de veranderingen stijgt het met 44,7 miljard en is Nederland opeens 7,5 procent ‘rijker’. Voor 2013 geldt dat het bbp van 602 miljard euro stijgt naar 643 miljard euro.

Italië werd in mei beschimpt toen bleek dat het prostitutie en drugs meetelt bij de berekening van het bbp. Maar de Italianen deden niet meer dan zich aan de Europese regels houden.

In 2008 bracht de VN namelijk een nieuw internationaal handboek voor het berekenen van nationale rekeningen uit en de lidstaten van de Europese Unie hebben afgesproken hun systeem daarop aan te passen. Voor Nederland valt de wijziging op een aantal fronten gunstiger uit. Op 15 mei publiceerde het CBS de raming van de groei in het eerste kwartaal en kwam daarbij uit op een krimp van 1,4 procent. Op basis van de nieuwe methode is het beeld vandaag compleet anders: de economie is in eerste kwartaal is gekrompen met ‘maar’ 0,6 procent.

De Nederlandse overheidsschuld als percentage van het bbp zal een aantal procentpunten dalen, omdat de schuld vrijwel gelijk blijft en het bbp toeneemt. Het bbp verandert ook het bruto nationaal inkomen (bni) en dat is van invloed op de afdracht van Nederland aan de EU.

adam-eva, en het BNP

 

 

K vd Staaij weet het niet

A. Pechtold met wild schaamhaar

bunga-bunga Berlusconi

pros en pooier

  blonde pin-up

Geplaatst in Europa, geldpolitiek, humor | Tags: , , , ,

Keizer Karel wil graag in Brussel wonen

door Jerry Mager, oorspr.  (versie 04 januari 2014) gepost op NELPUNTNL.nl

“Een thuis hebben is een mensenrecht, nationale identiteit niet. Thuis is daar waar geuren en stembuigingen een bijzondere snaar in je tot klinken brengen, de concrete plek waar je in het leven niet op bezoek bent … Thuis is de enige plek waar ook het vage en onheldere concreet en scherp is, waar het brood bijzonder smaakt, waar de emotie groter is, de woede op het kleingeestige even groot als de liefde voor de geest.”
Robert Menasse (2013:99): De Europese koerier

De uitreiking van de Karelsprijs aan Herman van Rompuy, de huidige Voorzitter van de Raad van Europa, op Hemelvaartsdag aanstaande, zou bij Karel V (1500 – 1558) zeer waarschijnlijk gemengde gevoelens oproepen. Karel V probeerde destijds vergeefs wat nu opnieuw wordt geprobeerd: een verenigd Europa smeden (de eigenlijke architect achter dit project was Karels Grootkanselier, Mercurino Gattinara). In zijn streven naar zo’n verenigd Europa deed keizer Karel, naar wie deze Karelsprijs is vernoemd, ondermeer in 1531 een homologatiebevel uitgaan: alle gewesten in de Habsburgse Nederlanden moeten hun gewoonterechten (de costumen) optekenen en ter goedkeuring (homologatie) naar Brussel sturen. Unificatie door codificatie.

Vandaag de dag gebeurt ongeveer hetzelfde. Nog even en Brussel moet alles goedkeuren. Intussen is de onzalige euro in het spel gebracht als de grote gelijkmaker. Bedoeld en gelanceerd als profijtelijk instrument is deze munt nu het ultieme chantagemiddel alsook de molensteen om onze nek. De euro kost ons miljarden aan transfers naar de zwakke lidstaten en voze banken. Het in de lucht houden van de euro staat gelijk aan het in leven houden van dit Project Europa met zijn ingebakken denk- en constructiefouten. De motivatie voor deze dure vlucht-naar-voren is rap maar toch onmerkbaar verschoven van ‘nooit meer oorlog’ via ‘we moeten ons weren tegen concurrentie uit de opkomende landen’ naar ‘we kunnen niet meer terug op straffe van een apocalyptisch faillissement’.

Jammer dat Herman van Rompuy de eerste Voorzitter van de Europese Raad is. Met een minder flegmatieke en minder diplomatieke persoonlijkheid zouden de zwakke steeën in het krakkemikkige bouwwerk dat EU heet waarschijnlijk veel pregnanter tot uiting zijn gekomen. Dat zou de puist hebben kunnen doen openbarsten, waarna heling en genezing in het verschiet zouden kunnen hebben liggen. Mijn ‘jammer’ is dus paradoxaal genoeg tegelijk een ietwat masochistisch compliment aan deze 66-jarige Brusselaar, die er in slaagde ons lijden te verlengen. Ik had hem zijn talent en kundigheid graag anders zien inzetten dan bij het bijdragen tot het drijvende houden van dit krakkemikkige wrak Europa.Herman-Van-Rompuy keizer v. Europa

eruit stappen?
Wat een verschil met 1581! Toen stapten de 17 Provinciën (Nederland) uit Karels beoogde Europa, middels een Acte van Verlatinghe. Zonder veel omhaal verklaarden De Staten Generaal op 26 juli 1581 met dit Plakkaat van Verlatinghe Karels zoon en opvolger Filips II niet langer als soeverein te erkennen, zij verlieten de vorst. Ook toen was de druppel vooral financieel van aard: de invoering van de tienden-belasting. Het is de afvalligen nadien alleen maar goed en beter gegaan. Vandaag de dag geloven wij dat wij deze EU-constructie niet mogen en kunnen verlaten. Voor ons is geen Plakkaat van Verlatinghe weggelegd. Dat beweren althans onze volksvertegenwoordigers, die zich op hun beurt laten leiden door de machtige financiële poppenspelers achter de schermen. Wij blijken makker en makkelijker te manipuleren dan die lieden uit de zestiende eeuw.

Europese verkiezingen

“Bij de verkiezingen voor het Europees Parlement kan de kiezer slechts op nationale lijsten stemmen. Weet u hoeveel kandidaten op de lijsten die de nationale partijen voor de Europese verkiezingen opstellen, enkel naar Brussel gestuurd worden omdat ze in de binnenlandse politiek mislukt zijn en hun partijen niet weten waar ze met hen heen moeten? “
Robert Menasse: 93

“EU-Keizer” Herman Van Rompuy krijgt de Karelsprijs op Hemelvaartsdag in Aken. Dit event is niet voor niets voorzien op 29 mei 2014. Het is de zoveelste PR-stunt van degenen die dit Europa met zijn onzalige euro koste wat kost zo lang mogelijk overeind willen houden. Hemelvaart valt namelijk precies tussen de verkiezingen voor het Europarlement en de zoveelste Eurotop in. Dat biedt gelegenheid te over om de sluizen van de Europa-propaganda maximaal wijd open te zetten en ons te overstromen met dwingend positieve reclame.

gouden carolus

De teneur van dat aanstaande propagandabombardement zijn ongetwijfeld zijn: jullie kunnen liever graag willen wat je onherroepelijk zult moeten. Bezien in het licht van Karel V en zijn ijveren voor een verenigd Europa, terwijl juist de natiestaat in opmars was, komt er bij deze Karelsprijs een dosis humor te pas. Het is momenteel nog de vraag of dit olijke of wrange brutale galgenhumor zal blijken.

Het tragikomische is dat eigenlijk niemand meer weet wat er precies met dit Europa bedoeld wordt. De geprojecteerde ideeën, gehanteerde concepten en gebezigde terminologieën in de discussies over iets dat Europa en de euro heten, stichten verwarring en frustreren een effectieve analyse en het focussen op de kernproblematiek. Misschien is dat intussen ook precies de bedoeling?

“In my view, the confusion and frustration of present debates can only be overcome if the distinction between input- and output-oriented democratic legitimacy is accepted, and if it is realized that the European polity is fundamentally different from national democracies since it can, for the time being, only aspire to the latter. (…) output-oriented legitimacy, standing alone, is interest based rather than identity based. There is no reason, therefore, to ‘trust in the benevolence of my fellow citizens’ or to believe that ‘the people will do no wrong’, and there is also no reason to assume a duty to accept solidaristic sacrifices derived from the premiss of essential sameness.”
Fritz Scharpf (1999:12-13): Governing in Europe: Effective and Democratic?

vele Europa’s en dus verschillende soorten pro- en anti-Europasentimenten
In een interview op de site van Trouw (31.12.2013) staat, haalt Van Rompuy de Oekraïne en Vlaanderen aan als voorbeelden van pro-Europagezindheid. Ten eerste betekent tegen dit Europa gekant zijn niet dat je anti-Europa bent en ten tweede is de pro-Europa gezindheid evenmin onder een noemer te brengen als de anti-Europagezindheid. Niet iedereen is op dezelfde wijze pro- of anti-Europa. Op z’n minst zou je dan eerst iets van overeenstemming moeten hebben omtrent wat dat Europa dan precies is. Waar hebben we het over wanneer we over Europa spreken, wat bedoelen we er precies mee?

De pro-Europagezindheid van de Oekraïners en Vlamingen is heel goed te verklaren vanuit de wens niet langer deel uit te maken van dezelfde entiteit als de Walen en Russen. Dus: weg van en je contrasteren met de voormalige overheersers, respectievelijk de Russen en de Walen. De Vlamingen en de Oekraïners hebben precies dat achterhaalde Europa voor ogen dat is gebaseerd op het sentiment van tegen iemand of iets zijn, dus het oude idee voor een anachronistisch Europa. De Nieuw-Vlaamse Alliantie van Bart de Wever wil zelfs het Europese bestuursmodel in België ingevoerd zien. Herman Van Rompuy zegt het zelf, zij het andersom en binnenstebuiten: “Die zitten eigenlijk op de lijn van het oude adagium: Vlaming zijn om Europeeër te worden. … [I]n de keuze tussen Europa of geen Europa is daar geen enkele twijfel over.”

Als je Vlaming bent, kun je niet anders dan Europeeër willen zijn. Als Vlaming moét je gewoonweg Europeeër willen worden om van die Walen verlost te zijn. De Vlaamse identiteit kan blijkbaar niet dan door het Europeeërschap verworven en bevestigd worden. Voor de Catalanen en Basken geldt wellicht een dergelijke redenering in relatie tot Spanje. Europa betekent voor deze Vlamingen, Catalanen, Basken en Oekraïners op de eerste plaats geen-Waal, geen-Spanjaard en geen-Rus. Indien die drijfveer de voornaamste is, dan spelen andere overwegingen een ondergeschikte rol. Ik generaliseer maar besef dat er natuurlijk evengoed Vlamingen en Oekraïners zijn die niet in dit schema passen.

Bij een Europa willen horen vanuit de overtuiging dat je dan vanzelf, default, tégen de Russen, Spanjaarden en Walen bent en op die wijze je identiteit als Oekraïner, Bask, Catalaan en Vlaming waarborgt, houdt iets heel anders in dan willen horen bij een Europa dat Walen, Spanjaarden en Russen in principe als mede-Europeanen ziet en beschouwt. Niet als aarts- en erfvijand. Voor de Letten (tegen Rusland) geldt hetzelfde. Waarom zou je als Vlaming of Catalaan de directe transfer naar Wallonië en Madrid willen ruilen tegen een indirecte transfer naar Wallonië en Madrid via de ECB? De voornaamste drijfveer is dat de Vlaming geen Belg wil zijn, omdat in die Belgische identiteit de Waalse is inbegrepen. Voor de Catalanen geldt hetzelfde met betrekking tot Spanje. Wat hier steeds opnieuw en overduidelijk aan de orde wordt gesteld, is dat het Project Europa niet op de eerste plaats als een louter economisch project kan en mag worden beschouwd en behandeld – zoals onder anderen VVD-premier Mark Rutte nadrukkelijk doet. De euro is geen middel tot assimilatie, geen Haarlemmer olie, die van al die verschillende lidstaten uniforme Europese entiteiten maakt. Je kunt appels en peren weliswaar tegen elkaar ruilen en je kunt ze even graag lusten, maar daardoor maak je van peren nog geen appels en omgekeerd. Daarom spreken we over appels met peren vergelijken wanneer er onvergelijkbare grootheden met elkaar worden vergeleken, alsof ze gelijk waren.

begrotingstekort & integratietekort

“Onder ‘tekort’ verstaat men het begrotingstekort van een lidstaat en niet het objectieve, het eigenlijke tekort, namelijk het verschil tussen debet en credit van de Europese idee.” Robert Menasse: 100-101

Het voorgaande laat zich illustreren aan het begrip ‘tekort’. Bij de term begrotingstekort heeft bijna iedereen ongeveer hetzelfde beeld in gedachten. Dat gaat immers over geld. Ons toegestane nationale begrotingstekort wordt in en door Brussel verordonneerd en gecontroleerd (momenteel 3% van het Bruto Nationaal Product). We leven bij de schijn dat indien de EU-lidstaten hun respectieve begrotingstekorten binnen die door Brussel vastgestelde norm weten te houden, we goed zitten. Indien iedere lidstaat erin slaagt een begrotingstekort van 3% BBP of minder te bereiken, dan is Europa een eenheid. Een absurde redenering, natuurlijk. Over het schreeuwende integratietekort waaraan de EU chronisch lijdt, hoor je echter niemand. Toch is dat integratiedeficit vele malen belangrijker en wezenlijker voor het project Europa, dan die begrotingsdeficiten van de lidstaten en het geaggregeerde totaaldeficit van de EU als optelsom van de afzonderlijke begrotingstekorten van de lidstaten. Het integratiedeficit is een van de belangrijkste factoren die ten grondslag ligt aan de euromisère waar we steeds dieper in wegzakken, maar niemand die dat integratiedeficit als zodanig adresseert. Iedereen staart zich blind op het financiële deficit en bijt zich vast in begrotingscijfers – die op zich trouwens ook lang niet altijd eenduidig zijn en zeker niet manipulatiebestendig. Misschien wel de grootste klucht is je voor te stellen dat men onbewust, tentatief, het integratietekort denken weg te toveren – als nietbestaand te negeren, zonder te beseffen dat het er is – door de euro als assimilator te hanteren; de euro als grote gelijkmaker van zaken die incompatibel zijn omdat ze wezenlijk van elkaar verschillen hoewel we in beide gevallen van een tekort spreken. Het integratietekort van de EU is onnoemelijk veel belangrijker dan het begrotingstekort. Dat integratietekort laat zich opheffen noch ongedaan maken door er botweg miljarden euro’s tegenaan te blijven smijten.

democratie & economie, als metafoor
Robert Menasse heeft het niet expliciet over mijn integratietekort, maar over een schijnbaar democratisch tekort. Ik vind de term integratietekort in dit bestek echter duidelijker. Menasse betoogt, als ik hem tenminste goed begrijp, met betrekking tot het begrip democratie hetzelfde als met betrekking tot het begrip tekort: gelijke woorden hebben verschillende betekenissen in de verschillende contexten waarin ze gehanteerd worden en stichten daarom verwarring en vertroebelen het zicht op de problematiek. De beoogde democratie op supernationaal, Europees, niveau is niet gelijk aan de democratieën van de individuele lidstaten, hoewel men toch in beide gevallen het woord democratie bezigt. Dat is volgens Menasse het probleem want: “[W]at wij onder ‘democratie’ verstaan is een politiek organisatiemodel dat ontwikkeld werd voor de best mogelijke participatie van burgers en de vertegenwoordiging van hun belangen in en voor natiestaten. ‘Democratie’ is in de vorm zoals wij haar kennen een product van de 19e eeuw. Ze is onverbrekelijk met natievorming verbonden … (108) Kan het zijn dat de democratie, zoals we die na 1945 moeizaam en waarlijk niet in ideale vorm onder de knie hebben gekregen en waaraan we nu gewend zijn, op supranationaal niveau niet meer kan functioneren – integendeel: dat juist de democratische legitimering zoals die in de natiestaten georganiseerd wordt, alle problemen en transformatiecrises van een postnationale ontwikkeling niet alleen niet kan oplossen, maar ze op supranationaal niveau veeleer veroorzaakt en continu verscherpt? “ (36-37) De Europese democratie is voor Menasse een compleet nieuwe entiteit, want postnationaal: “ hoe kan het nog-nooit-vertoonde eruitzien, dit historisch volkomen nieuwe, het wereldwijd innovatieve, moedige, Europese avant-gardeproject: de postnationale democratie.” (107)

Menasse operationaliseert dit manco door de organisatievorm te analyseren, uit elkaar te nemen in zijn drie onderdelen: Raad, Commissie en Parlement en komt tot de slotsom dat de Raad van Europa het kernprobleem belichaamt. Van die Raad is van Rompuy de permanente voorzitter: “Het probleem is dus de Europese Raad. Dat is de zogenaamd democratisch gelegitimeerde, gemeenschappelijke instelling – die evenwel niet de democratie maar het nationalisme op een nieuw vlak heeft getild en er zo voor zorgt dat zowel de gemeenschap alsook elke lidstaat voor zich problemen krijgt die door geen ons ter beschikking staand democratisch instrumentarium kunnen worden opgelost.” (64)

Rompuy met uitgemolken EU koe

appels & peren
Je kunt het pro-Europa-gevoel van de Vlamingen en Oekraïners niet zondermeer en klakkeloos hanteren bij vergelijkingen tussen de pro- en anti-Europa sentimenten in andere landen als bijvoorbeeld Nederland en Duitsland en de regio Catalonië. In het geval van Engeland en Zwitserland gelden nog weer andere motieven en drijfveren die pro- en anti-Europa een heel andere inhoud geven en niet toestaan dat ze als gelijkmakende containerterm worden gehanteerd. Het gaat over andere Europa’s, om andere zienswijzen op die verschillende Europa’s en een baaierd van belevingen ten aanzien van die verscheidenheid. Onderling onvergelijkbaar en zeker niet met een containerbegrip te vangen zoals pro- / anti-Europa.

Een pro-Europa Oekraïner, Bulgaar of Griek is niet vergelijkbaar met een pro-Europa Nederlander, Vlaming of Duitser. Zij zijn namelijk ieder pro-specifieke Europa’s. Bij anti-Europa geldt grosso modo dezelfde redenatie. Denk maar eens aan die anti-Europa Zwitsers, die hardnekkig buiten de EU blijven, maar die relatief veel makkelijker Europese wetgeving absorberen dan menige zogeheten EU-lidstaat. Zijn de Zwitsers anti-Europa? Ik geloof van niet! Ze zijn zo pro-Europa als maar zijn kan, maar dan zónder Zwitserland als formele lidstaat. Een privé Europa voor en van Zwitsers. Je kunt zeggen dat de Zwitsers hun pluriforme identiteit bevestigen door zowel anti als pro Europa te zijn, in ieder geval niet tot de EU toe treden en niet de euro als munteenheid in te voeren. Het is maar net hoe je de zaak framet (to frame) en zowel Europa als de euro worden om de haverklap ge-reframed, hetgeen een zinnige discussie over het onderwerp er niet makkelijker op maakt, in feite onmogelijk maakt. Althans, wanneer je vanuit de nu vigerende denkmodellen en met dezelfde ongeldige concepten blijft doormodderen. Alle fanfare, vlaggen en folders ten spijt.

Europa als Wittgensteins en Kafka’s kever
Het huidige gebabbel over Europa doet nog het meest denken aan de beschrijvingen van de kever van Ludwig Wittgenstein (zie aan het slot, hieronder). De gespreksdeelnemers van Wittgenstein praten met elkaar over hun kever in hun doosje, maar niemand weet of ze het wel over hetzelfde beestje hebben, want ieder kan slechts in zijn doosje kijken. De kevers kunnen steeds veranderen en het kan zelfs zijn dat de doosjes leeg zijn, dus helemaal geen kever bevatten. Kafka heeft er volgens mij zijn Verwandlung op gebaseerd. Andersom zou net zo goed kunnen. Dit Europa, deze kever, verandert ook voortdurend en misschien bestaat het niet eens. Een permanent veranderen vindt alleen al plaats doordat er steeds meer lidstaten bijkomen. Iedere lidstaat wordt lid van een ander Europa dan dat wat Europa was voordat die lidstaat toetrad. Het enige houvast wat we schijnbaar hebben zijn de geografisch aanwijsbare gebieden met hun respectieve landennamen en sinds nog niet zo heel lang: de euro. Europa, valt echter niet samen met de euro. Het Europa waarover wordt gesproken, bestaat (nog) niet werkelijk. Het is niet meer dan een vlag, een hymne, een munteenheid, een symbool in een paspoort, steeds meer en duurdere politiek geparkeerde eurocraten en een steeds meer uitdijende rijstebrijberg van verdragen, overeenkomsten, verordeningen, verklaringen en traktaten. Als vlag op de modderschuit dienen die bizarre en peperdure maandelijkse verhuizingen tussen Brussel en Straatsburg. Wil je Europa als eenheid enigszins geloofwaardig beginnen te maken, dan moet je in ieder geval dat nefaste symbool met terugwerkende kracht eergisteren afschaffen. De Europese Centrale Bank (ECB) staat fysiek in Frankfurt en heet Europese, maar wat zegt dat? Die zelfde bank zou in principe net zo goed Goldman Sachs of JP Morgan/Bear Stearns kunnen heten en een fysiek hoofdkantoorgebouw in Londen, Tokio, Mumbai of Singapore hebben staan. Wat er in banken omgaat, weten intussen maar enkele personen en zelfs die zullen niet van alles het fijne doorhebben en snappen. De meeste politici behoren vast en zeker niet tot die selecte groep ingewijden.

Hoe lang zullen de politici in staat zijn de bereidheid tot betalen bij al die burgers in stand te houden? Wat gebeurt er wanneer zij ooit besluiten onder ogen te zien dat het Project Europa op een grote zwendel blijkt te zijn uitgedraaid? Misschien dat de burgers nooit de moed zullen kunnen of willen opbrengen zo’n waarheid onder ogen te zien, wie kan dat voorspellen.

treurnis ter illustratie: Asscher & Rutte
Hoe verward en tegenstrijdig politici over de EU denken laat zich illustreren aan twee recente gebeurtenissen waarbij PvdA-vice-premier Lodewijk Asscher een centrale rol speelde. Het begrip integratiedeficit speelt hierbij mee. In augustus 2013 bepleitte Asscher in een Engelse krant een “Code Oranje” (waarschuwing tegen tsunami’s) voor vrij werkverkeer binnen de EU, zonder het beginsel van vrij verkeer van personen in de EU ter discussie te stellen. De draai die aan deze uiterst curieuze en ongelukkige positie werd gegeven was uiteindelijk de beoogde bescherming van zowel Nederlandse als buitenlandse werknemers tegen dump-lonen en uitbuiting. Daarna kwam Asscher met een participatiecontract dat hij oorspronkelijk door de naar Nederland komende Roemenen wilde laten tekenen. Dat ligt in het verlengde van het hierboven staande. Opnieuw werd Asscher teruggefloten: zo’n contract mag niet in de EU. Asscher komt dan met een participatie-verklaring. Dat is de wassen neus die vooral is bedoeld ter geruststelling voor binnenlands gebruik en niet primair voor Roemenen of Bulgaren. Dit zijn slechts twee voorbeelden van incorrecte interpretatie van waar de EU blijkbaar voor staat, door een Nederlands politicus die nota bene althans nominaal nog sociaal-democraat op de koop toe is. Niet alleen weet Asscher niet hoe de EU in elkaar steekt, maar hij begrijpt niet wat hij doet. Asscher probeert vergeefs te anticiperen op het integratiedeficit, zonder het te beseffen, omdat ook hij niet in termen van een integratiedeficit denkt.

VVD-premier Rutte begrijpt evenmin iets van Europa gezien het feit dat hij erop blijft hameren dat het Europa-project alleen en primair een economisch gebeuren is. Dat is voor een neoliberaal misschien niet vreemd, maar het verhindert een vruchtbaar oplossingsgericht discours evengoed. Rutte belijdt tevens ten onrechte dat Europa een waardengemeenschap is. De rillingen lopen je bij zulke beweringen over de rug. PvdA’er Asscher legt de Oosteuropeanen niet voor niets een verklaring voor waarin ze beloven onze waarden en normen te onderschrijven en uit te dragen. Onze waarden en normen zijn ook volgens Asscher andere dan die van de Oosteuropeanen.

de euro als dwingende, forcerende, kunstmatige assimilator
Als Van Rompuy en andere eurocraten het hebben over Europese integratie, Europese eenwording, een bancair-fiscale Europese unie of hoe je het beestje ook noemen wilt, dan gebruiken ze impliciet en misschien zelfs onbewust de euro als assimilator. Niet als integrator, maar assimilator, als breekijzer voor gelijkmaking. Dit werkt dus niet, omdat de euro zich qualitate qua niet als assimilator laat gebruiken. Zeker niet in deze constellatie, niet met deze infrastructuur en niet in dit tijdsgewricht. De euro als assimilator werkt juist des-integerend. Dat is de tragiek, want terwijl er woorden worden gebezigd in een discours dat druipt van eenwording (centri-petaal) gaat de praktijk de andere kant uit, namelijk die van versplintering en particularisatie (centri-fugaal). Bovendien zijn er genoeg wolven in schaapsvacht die helemaal geen belang hebben bij een Europa dat werkelijk verenigd is en als een eenheid optreedt. Ze huilen weliswaar met de meute mee, maar doen ongetwijfeld alles om Europa wankel te houden. Het erbij halen van steeds meer lidstaten is daarbij een probate tactiek, dat vergroot bovendien de banenpool met politieke parkeerplaats. Door het steeds nauwer vervlechten van banken met nationale economieën, verhef je too frail to fail bijna tot vrijbrief voor bankiersbedrog. Hoe anders die halsstarrige weigering verklaren, om ook maar een aanzet tot bereidheid tot nadenken over alternatieven te overwegen? Het herinvoeren van de nationale munten naast de euro bijvoorbeeld. Heeft iemand ooit een poging ondernomen te schatten wat daarvan de baten en kosten zouden kunnen zijn?

Waar haal je een team mensen vandaan die Europa wel op de rails kunnen zetten? Die daartoe over zowel de intellectuele bagage als de vereiste fysieke en morele moed beschikken? Vooralsnog zie ik die niet aan de horizont. De wal zal het schip moeten keren, vrees ik. We zullen dan the sadder and the poorer als tevoor zijn, maar vermoedelijk helaas none the wiser.

* legitimatie & * meritocratie
Uit Menasses essay komt vooral naar voren dat het project Europa is behept met een inherente systeemfout, die ook de afzonderlijke nationale lidstaten teistert, namelijk de ondermaatse kwaliteit van de meesten van onze democratisch gekozen volksvertegenwoordigers-politici. Misschien dat Europa en de euro in de lucht gehouden kunnen worden, maar dat zal dan tegen aanzienlijke meerkosten geschieden. Politieke legitimering middels verkiezingen, blijkt – zeker in Menasses betoog – een aporie. In het verlengde hiervan blijkt het “drama van de EU” dan behalve uit de invoering van de euro op deze schaal en wijze, uit nog iets heel anders te bestaan waaraan onze democratie laboreert en waaruit de onzalige invoering van de eenheidsmunt direct valt te verklaren. (jm, 07 januari 2014)

* * *

verwijzing interview Van Rompuy: ‘Er is maar één optie: meer eenheid in de eurozone’ / Christoph Schmidt in Trouw van 31 december 2013 / http://www.trouw.nl/tr/nl/4492/Nederland/article/detail/3570038/2013/12/31/Er-is-maar-een-optie-meer-eenheid-in-de-eurozone.dhtml

Robert Menasse (2013): De Europese koerier. De woede van de burger en de vrede van Europa of Waarom de geschonken democratie nu bevochten moet worden / Utrecht etc.: De Arbeiderspers / isbn 978 90 295 8794 5 (pbk), uit het Duits vertaald door Paul Beers

over Asscher, Rutte en Europa

Lodewijk Asscher “bescherm Nederlandse werknemers tegen invasie Oost-Europa” in de Volkskrant van 17.08.2013

http://www.volkskrant.nl/vk/nl/2686/Binnenland/article/detail/3493705/2013/08/17/Asscher-bescherm-Nederlandse-werknemers-tegen-invasie-Oost-Europa.dhtml

“Asscher legt Roemenen ‘participatieverklaring’ voor” in de Volkskrant van 20.12.2013

http://www.volkskrant.nl/vk/nl/11698/Kabinet-Rutte-II/article/detail/3565562/2013/12/20/Asscher-legt-Roemenen-participatieverklaring-voor.dhtml

Mark Rutte in zijn Isaiah Berlin lezing d.d. 30 oktober 2013 in Londen: “The European Union is a practical partnership between countries which share many of the same values. Freedom, security, democracy, human rights and the rule of law. And it was an economic project from the very beginning.”

http://www.vvd.nl/blog/229/rutte-spreekt-isaiah-berlin-lezing-uit

referentie Wittgenstein “Angenommen, es hätte Jeder eine Schachtel, darin wäre etwas, was wir “Käfer” nennen. Niemand kann je in die Schachtel des Andern schauen; und Jeder sagt, er wisse nur vom Anblick seines Käfers, was ein Käfer ist. Da könnte es ja sein, dass Jeder ein anderes Ding in seiner Schachtel hätte. Ja man könnte sich vorstellen, dass sich ein solches Ding fortwährend veränderte. Aber wenn nun das Wort “Käfer” dieser Leute doch einen Gebrauch hätte? So wäre er nicht der der Bezeichnung des Dings. Das Ding in der Schachtel gehört überhaupt nicht zum Sprachspiel; auch nich einmal als ein Etwas: denn die Schachtel könnte auch leer sein.” Wittgenstein, Ludwig (1977): Philosophische Untersuchungen, § 293 / Frankfurt am Main: Suhrkamp / isbn 3-518-07803-8 / pagina 157

Fritz W. Scharpf (1999): Governing in Europe: Effective and Democratic? / Oxford, NY: Oxford UP / isbn 0-19-829545-6 (hbk)

 

 

Geplaatst in economische politiek, Europa, mens en maatschappij | Tags: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,

Democratie om mee te pokeren. You deal!

“Met de democratie speel je geen poker”
column Hans Goslinga – Trouw 20/10/13, 07:00

huzinga Homo Ludens met pokersstenen  versie 1( ………..)
“De historicus Johan Huizinga onderscheidde in een essay uit 1935 over onze volksaard drie temperamenten in het politieke leven: behoud, hervorming en radicaliteit. De radicaal of revolutionair was in zijn ogen de mens die de onvolmaaktheid van de wereld niet kan dragen: het moet volstrekt anders worden en wel terstond. Volgens Huizinga was het logisch dat de behoudende en hervormingsgezinde krachten, als het nodig was, zouden samengaan tegen de radicalen.

De strekkingen van behoud en hervorming hebben immers grondslagen gemeen, schreef hij, die ontbreken in het extremisme. Zij gaan beide uit van geleidelijke ontwikkeling, waarbij de een de erfelijkheid accentueert, de ander de verandering. Het is een waarneming, die het bekritiseerde samengaan van de oude ideologische tegenpolen VVD en PvdA ineens verklaart en als verbond tegen de radicale flanken logisch en geloofwaardig maakt. Zeker nu die flanken het parlementaire debat minachten.” ( ……………… )

huizinga klompen om de nek, tekst over dealNew Deal Cartoon - 70 procent

Reactie door jerry mager (21/10/13, 17:54)

Zou Johan Huizinga anno 2013 dezelfde temperamenten onderscheiden als hij in 1935 meende te ontwaren? Zou Huizinga nu nog een Nederlandse volksaard dúrven of kúnnen ontwaren?! Zou hij zich daaraan wagen? Ik betwijfel het zeer, zeker gezien Huizinga’s ervaringen met de “historische ervaring” zoals hij die beschreef. Daarentegen pokert Huizinga er in zijn “Homo Ludens” lustig op los. We houden toch maar liever het schuurtje bij het huisje, vind ik.

* * *

Link column Hans Goslingawww.trouw.nl/tr/nl/6869/Hans-Goslinga/article/detail/3529973/2013/10/20/Met-de-democratie-speel-je-geen-poker.dhtml
Hans Goslinga – http://nl.wikipedia.org/wiki/Hans_Goslinga

samsom-en-rutte-snijden-worst, tekst - good deal

Geplaatst in humor, politiek commentaar | Tags: , , , , , , , , , ,